Alternatif yakıtlı araç
Atmosfer sıcaklığında ve basıncında gaz halinde olan veya esas olarak madeni yağdan elde edilmeyen en az bir yakıt tipiyle çalışabilecek şekilde tasarımlanan aracı,
MEVZUATIN DİLİ
Bir terim,
kaynağıyla birlikte.
Tanımını okuyun. Kaynak maddesini ve geçtiği mevzuatları aynı pencerede inceleyin.
24.524 terim83.873 kaynak tanımı15.164 metin tarandı
Tanımlar resmî metinlerin tanım maddelerinden aktarılmıştır. Aynı terimin farklı kapsamlardaki tanımları ayrı tutulur. Diğer mevzuat bağlantıları, erişilebilir metin katmanında aynı sözcüklerle bulunan eşleşmelerdir. Kapsam ve kaynaklar ↗
Altılı ganyan favorisi
Altılı ganyan ayaklarını oluşturan her bir koşunun bu Yönetmelikte yer alan misli tanımına göre üzerine en çok oynanan atını,
Altın cankurtaran
Açık deniz, göl ve kıyıları ile havuzlarda güvenliği sağlayan ve hayat kurtarmaya yardım etmek için temel eğitime sahip görevliyi,
Altın eğitmen
Altın cankurtaran ve cankurtaran eğitmeni eğitimi programlarını uygulayan eğitmeni,
Altlık
Tavukların etolojik ihtiyaçlarını gidermelerine imkan veren ufalanabilir uygun bir materyali,
Altlık maddesi
Tarladan kaldırılan yulaf, çavdar, çeltik, arpa, buğday gibi ürünlerin hasatından sonra tarlada kalan kalıntılar ile buğdaygillere ait sap-saman, çeltik kavuzu, talaş ve benzeri maddeleri,
AltMoC
Alternatif kabul edilebilir yöntemleri,
Altsoy
Bir kimsenin çocuklarını ve torunlarını,
Altyapı
İFM’de; yangın, güvenlik, enerji, aydınlatma, temizlik, tadilat, tezyinat, tamirat, iletişim, internet, telekomünikasyon, veri merkezi, peyzaj, akıllı bina ve çatı yönetim sistemi dâhilinde olan hizmetlere özgülenmiş tes
Altyapı erişim ücret tarifesi
Demiryolu altyapı işletmecilerinin demiryolu taşımacılık hizmetinin sunulması karşılığında demiryolu tren işletmecilerinden alacağı altyapı erişim ücretlerini içeren cetveli,
Altyapı işletmecisi
Yayın hizmeti iletim altyapısını işleten kuruluşu,
Altyapı kapasite tahsisi
Bir demiryolu altyapı işletmecisi tarafından bir erişim sözleşmesiyle belirli bir süre için, belirli bir demiryolu altyapı kapasitesinin bir demiryolu tren işletmecisinin kullanımına verilmesini,
Altyapı Kredisi Uygunluk Belgesi
Toplu Konut İdaresince zorunlu görülen hallerde, Toplu Konut Bölgelerinde Öncelikli Teknik Altyapı temini amacıyla Belediyelere kredi açılması için Toplu Konut İdaresince verilen belgedir.
Altyapı şirketi
8/6/1994 tarihli ve 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanunda tanımlanan sermaye şirketini veya yabancı şirketi, altyapı yatırım hizmetlerini ilgili mevzua
Altyapı tesisi
Kanalizasyon ve içme suyu şebeke ve arıtmalarını,
Altyapı tesisleri
Yağmursuyu hattı, kanalizasyon hattı, içme ve kullanma suyu, yol, atıksu arıtma tesisi, elektrik, doğalgaz ve haberleşme şebekesi, katı atık depolama tesisi gibi tesisleri,
Altyapı ve Çevre Düzenleme İşleri
Konutların iskana açılabilmesi için gerekli teknik altyapı olarak tanımlanan stabilize yollar ve ilgili sanat yapıları, su, kanalizasyon ve elektrik sistemlerinden oluşan teknik altyapı ile çocuk parkları, rekreasyon ala
Altyapı yatırım ve hizmetleri
10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununda düzenlenen merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri, sosyal güvenlik kurumları, mahalli idareler ve kamu iktisadi teşebbüsleri tarafından yürüt
Altyapılı Arsa
Parsel ölçeğinde yapılanma şartları belirlenmiş olan, 1/1000 ölçekli uygulama imar ve parselasyon planları yapılarak tapuya tescil edilmiş, genel teknik altyapısı tamamlanmış tahsis ve satışa hazır alanı,
Amatör belge sınıfı
Amatör telsizcinin çağrı işareti, frekans, güç ve modülasyon türlerine işaret eden belgelendirme düzeyini,
Amatör binici
Biniciliği meslek edinmemiş, amatör olarak koşularda at binen kişiyi,
Amatör binici koşusu
Biniciliği meslek edinmemiş, jokey ve apranti lisansı almayan amatör kişilerin at bindiği koşuyu,
Amatör denizci belgesi
2/3/2008 tarihli ve 26804 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Özel Teknelerin Donatımı ve Kullanacak Kişilerin Yeterlikleri Hakkında Yönetmeliğe göre verilen belgeyi,
Amatör denizci belgesi (ADB)
Özel tekneleri kullanmak için bu Yönetmelikte aranan şartları sağlayan kişilere verilen ADB 10 ve ADB 24 belgelerini,
Amatör Denizci Belgesi (ADB) Sınavı
Özel tekneleri kullanmak için Yönetmelikte aranan şartları sağlayan kişilere belge verilmesi amacıyla yapılan sınavı,
Amatör Denizci Bilgi Sistemi (ADBS)
ADB ile ilgili sınavlar dâhil tüm iş ve işlemlerin yürütüldüğü, bilgilerinin elektronik ortamda tutulduğu, İdare tarafından hazırlanarak İdare veya yetkilendirilmiş kuruluşlar tarafından kullanılan ve İdarece yönetilen b
Amatör Denizci Kütüğü
ADB sınavına giren kişinin belge numarası, kimlik ve iletişim bilgileri, fotoğrafı, sınav yeri, sınav tarihi, sınav başarı notu, sağlık raporuna ve belge harcı tahsiline ilişkin bilgilerin yer aldığı bilgisayar ortamında
Amatör havacılık
Amatör havacılardan oluşan gerçek veya tüzel kişilerin, ticari ve mali kazanç ile üçüncü kişilere ticari sayılabilecek hizmet verme maksadı olmaksızın, tescil sertifikasında kullanım amacı amatör havacılık olarak ifade e
Amatör radyo bant planı
Özel Telsiz Sistemleri Yönetmeliği’nde amatör telsiz haberleşmelerine izin verilen çıkış gücü, emisyon, bant genişliği ve frekansları gösterir bant planını,
Amatör telsiz haberleşmesi
Amatör telsizciler arasında yapılan ve maddi çıkar sağlamayan, sadece hobi amacı taşıyan haberleşmeyi,
Amatör telsiz istasyonu
Amatör telsiz dernekleri, eğitim ve öğretim kurumları, acil ve olağanüstü durum haberleşmesinde görev alan kuruluşlar, izcilik kuruluşları ve araştırma kurumlarınca ya da amatör telsizcilik belgesine sahip gerçek kişiler
Amatör telsizci
Hiçbir maddi, kişisel veya siyasi çıkar gözetmeden, sadece kendi istek ve çabası ile telsiz iletişim teknikleri alanında kendini yetiştirmek amacıyla ulusal ve uluslararası amatör telsizcilik faaliyetinde bulunan gerçek
Amatör telsizcilik belgesi
Amatör telsizcilik sınavını kazanan gerçek kişilere ve Türkiye ile mütekabiliyet anlaşması bulunan ülkeler tarafından amatör telsizcilerine verilen, kimlik, sınıf ve çağrı işaretini gösteren belgeyi,
Ambalaj
Gübreleri muhafaza etmek, korumak, elleçlemek ve dağıtmak için kullanılan bir kg’dan fazla olmayan kapalı muhafazayı,
Ambalaj (Paket)
RID Kısım 6’da tanımlanan ve tehlikeli maddelerin taşınması için onaylanmış taşıma kaplarını, paket, kutu ve benzeri malzemeleri,
Ambalaj atığı
2/4/2015 tarihli ve 29314 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Atık Yönetimi Yönetmeliğindeki atık tanımına uyan her tür ambalajı ve ambalaj bileşenlerini,
Ambalaj bileşenleri
Ambalajın elle veya basit fiziksel yollar ile ayrılabilen kısımlarını,
Ambalaj Bilgi Sistemi
Bu Yönetmelik kapsamındaki ambalaj ve ambalaj atıklarına ilişkin beyan ve bildirimlerin gerçekleştirileceği, genişletilmiş üretici sorumluluğu uygulamalarına ilişkin çalışmalara ait bilgi ve belgelerin sunulacağı Bakanlı
Ambalaj bilgileri
İç veya dış ambalaj üzerindeki bilgileri, b) (Değişik ibare:RG-24/9/2022-31963) Beşeri tıbbi ürün (ilaç): 1) İnsanlardaki hastalığı tedavi edici veya önleyici özelliklere sahip olarak sunulan veya, 2) Farmakolojik, immün
Ambalaj Komisyonu
Bu Yönetmelik doğrultusunda yürütülen çalışmaları ve uygulamaları değerlendirmek üzere Bakanlık temsilcisinin başkanlığında ilgili tarafların katılımıyla Bakanlıkça oluşturulan komisyonu,
Ambalaj miktarı
Dış ambalaj içinde bulunan birim farmasötik form miktarını,
Ambalaj örneği
Gerektiğinde kesme ve katlamanın ardından, ruhsata esas bilgiler ile hazırlanan ambalaj bilgileri metninin üç boyutlu sunumunun net olmasını sağlayacak şekilde iç ve dış ambalajın kopyasını sunan, tam renkli iki boyutlu,
Ambalaj salamurası
Tuzlu su çözeltisine gerektiğinde gıda katkı maddeleri, sirke, zeytinyağı, bitki adı ile anılan yağlar, baharat, aromalı veya aromasız bitkiler ve diğer uygun gıdalar ilave edilerek hazırlanan karışımı,
Ambalaj üreticisi
Ambalajı üretenler ve/veya bu ürünleri ithal edenleri,
Ambalajlama
Kabın içeriğini koruma ve diğer güvenlik işlemlerini yerine getirmek için gerekli olan kap veya kapları ve diğer bileşen veya malzemeyi,
Ambalajlama/ambalaj
Gıdanın bir kaba doğrudan temas edecek biçimde yerleştirilmesini veya kabın kendisini,
Ambalajlayan (Paketleyen)
Tehlikeli maddeleri, büyük ambalaj ve orta boy dökme yük konteyneri dahil, değişik cinsteki kaplara yerleştiren ve gerektiğinde ambalajları taşınmaya hazır hale getiren, tehlikeli maddeleri paketleyen ya da bu madde pake
Ambalajlı su nakil aracı
Geri dönüşlü ve geri dönüşsüz kaplarla su satışı ve nakli yapmak amacıyla izin alınan aracı,
Ambalajlı su satış yeri
Geri dönüşlü ve geri dönüşsüz kaplarla su satışı yapmak üzere izin alınan iş yerini,
Ambar
Kamu idarelerine ait taşınırların kullanıma verilinceye kadar veya kullanımdan iade edildiğinde muhafaza edildiği yeri,
Ambar işlemleri
Malzemelerin tesellümü, ambara girişi, stok takibi ve ambardan çıkışını kapsayan her türlü işlemleri,
Ambar memuru
Tasfiye işletme müdürlüğü denetiminde eşya konulan ambarlar ve diğer yerlerde görev yapan kefalete tabi memurları,
Ambar sorumlusu
Ambarın bağlı olduğu birim amiri tarafından görevlendirilerek malzemelerin ambar işlemlerinden birinci derecede sorumlu olan personeli,
Amber tane
Kurutma sebebi dışında, tüm yüzey renginin hafif amber-sarı bir renge dönüşmüş olan taneyi,
Amblem
Coğrafi işaretler ve geleneksel ürün adlarının bu Kanun hükümlerine uygun olarak tescil edilmiş olduğunu gösteren ve Kurum tarafından oluşturulan; tescil edildiği adla birlikte ürün veya ambalajı üzerinde kullanılan ya d
Ambulans
Acil yardım veya hasta nakli amacıyla kullanılan, bu Yönetmelikte öngörülen teknik ve tıbbi malzemelerle özel olarak donatılmış kara, hava ve deniz ulaşım araçlarını,
Ambulans ekibi
Ambulansta görev yapan sağlık personeli ve sürücüden oluşan ekibi,
Ambulans işletmeye yetkililer
Kamu kurum ve kuruluşları, ambulans servisleri, özel sağlık kuruluşları ile ihtiyaç halinde Müdürlüğün onayı ile izin verilen diğer kurum ve işletmeleri,
Ambulans servisi
İl ambulans servisi başhekimliği haricinde acil yardım veya hasta nakli hizmeti sunan işletmeyi,
Ambulans servisi açmaya ve işletmeye yetkililer
Kamu kurum ve kuruluşları ile faaliyetleri arasında sağlık hizmeti sunumu bulunan özel hukuk tüzel kişilerini,
Ambulans servisi uygunluk belgesi
Ambulans servisinin faaliyet gösterebilmesi için Müdürlük tarafından düzenlenen belgeyi,
Ambulans ve acil bakım teknikeri (AABT)
Üniversitelerin Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu’ndaki 2 yıllık ambulans ve acil bakım teknikerliği programlarından mezun olmuş kişileri,
AMC
Sağlanması zorunlu olan gerekliliklerin kabul edilebilir uygulama usul ve esaslarını,
Amenajman
Bir orman işletmesini veya onun ayrıldığı alt işletme ünitelerini tespit edilen amaçlara göre planlayan ve planın uygulanmasını izleyen bir ormancılık bilim dalını,
Amenajman başmühendisliği
Orman amenajman başmühendisliklerini,
Amenajman deneticisi
Amenajman denetim ve kontrol başmühendisini,
Amenajman planı
Ormanın sürdürülebilirliği esas alınarak belirlenen amaçlara göre ormanın idaresi ve denetimi ile ilgili yapılan planı,
Amerikan Yavru Çürüklüğü
Yavru arılarda Paenibacilluslarvae tarafından oluşturulan infeksiyöz ve oldukça bulaşıcı hastalığı,
Amfibik hayvan
Karada ve suda hareket ve yaşam yeteneğine sahip hayvanı,
Amil-i Mütehassıs Firma
Başka üreticisi olamayan belirli bir malzemenin temini için mutlaka kendisi ile temasa geçilmesi gereken, ihtiyaç konusu malzeme ile ilgili patent hakkına veya yedd-i vahit belgesine sahip tek yapımcı, tek üretici,
Amil-i mütehassis firma
Başka üreticisi veya tedarikçisi bulunmayan, belli bir malın veya hizmetin patent hakkına veya yed-i vahit belgesine sahip, tek yapımcı, tek üretici ve tek tedarikçiyi,
Amir
Kadro ve kuruluş yönünden bağlı olunan kimse ile amir olarak yetkilendirilmiş olan diğer kişileri,
Amortisman
a) İşletme hakkı devredilen tesislerin amortisman bedelleri, her yıl yürürlükteki mevzuata ve Maliye ve Gümrük Bakanlığı tarafından yayınlanan tebliğlere uygun olarak tesislerin defter kıymetlerinin yeniden değerlendiril
Amortisman gideri
Bilançoda yer alan ve tarife hesaplamalarında esas alınan 1/1/2016 tarihinden itibaren yapılan yatırımlar kapsamındaki varlıkların 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca yıllar itibarıyla gider yazılan
Amper (A)
Amper, eğer ihmal edilebilir dairesel kesitin iki düz paralel iletken halinde sonsuza kadar tutulursa, vakumla 1 metre aralıkla yerleştirilen iletkenler arasında, her metre için 2 × 10-7 newton'a eşit bir kuvvet üreten e
Ana alım sözleşmesi
Kamu kuruluşunun ihtiyaç duyduğu mal ve hizmetlerin tedarik edilmesi amacıyla açılan ihale sonucunda seçilen firma/kuruluşla imzalanan alım sözleşmesini,
Ana Arama Kurtarma Koordinasyon Merkezi (AAKKM)
Türk arama kurtarma bölgesi içerisinde Deniz Arama Kurtarma Koordinasyon Merkezi ve Hava Arama Kurtarma Koordinasyon Merkezinin yürüttüğü arama kurtarma faaliyetlerinin genel takibini, uluslararası standartlara uygunluğu
Ana arı (Kraliçe)
Yuva kurmamış, denetimli olarak çiftleştirilmiş bombus ana arısını,
Ana bara
Fiderlerin kendi kesicisi ve ayırıcıları ile bağlı olduğu barayı,
Ana bileşen
Gıdanın %50’sinden fazlasını oluşturan veya tüketici tarafından genellikle gıdanın adı ile ilişkilendirilen ve çoğu zaman miktarının belirtilmesi gereken bileşeni veya bileşenleri,
Ana bilim dalı
Bölümü oluşturan en az bir bilim dalını kapsayan, eğitim-öğretim, uygulama ve araştırma faaliyetlerinin yürütüldüğü bir akademik birimdir.
Ana bilim dalı/ana sanat dalı
Enstitü bünyesinde eğitim programı bulunan ana bilim dalını/ana sanat dalını,
Ana bilim dalı/ana sanat dalı başkanı
Enstitüde; eğitimin yürütülmesinden sorumlu olan, 3/3/1983 tarihli ve 17976 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Lisans Üstü Eğitim Öğretim Enstitülerinin Teşkilât ve İşleyiş Yönetmeliğinin 5 inci maddesinde tanımlanan anab
Ana bilim/ana sanat dalı
Enstitü için tanımlanan ve Enstitüde eğitim programı bulunan ana bilim/ana sanat dalını,
Ana bilim/ana sanat dalı akademik kurulu
Ana bilim/ana sanat dalı başkanlığında ilgili ana bilim/ana sanat dalında eğitim-öğretim görevi yapmakta olan öğretim üyelerinden oluşan kurulu,
Ana bilim/ana sanat dalı başkanı
Enstitüde eğitim programı bulunan ana bilim/ana sanat dalı için tanımlanan başkanı,
Ana bilim/ana sanat dalı kurulu
Sadece bir bilim/sanat dalı bulunan ana bilim/ana sanat dallarında ana bilim/ana sanat dalı başkanının başkanlığında o ana bilim/ana sanat dalında ders veren ve tez danışmanlığı yapan tüm öğretim üyeleri ile öğretim göre
Ana bilim/ana sanat kurulu
Ana bilim veya ana sanat dalının bilim veya sanat dalı başkanlarından oluşan kurulu; ana bilim veya ana sanat dalının, yalnız bir bilim veya sanat dalını kapsadığı durumlarda ise bütün öğretim üyelerinden ve doktora yapm
Ana bilim/sanat dalı kurulu
Bilim veya sanat dalı başkanlarından oluşan kurulu; ana bilim/sanat dalının yalnız bir bilim/sanat dalını kapsadığı durumlarda, bütün öğretim elemanlarından oluşan kurulu; ana bilim/sanat dalının disiplinler arası olduğu
Ana çalışma planı
Test biriminin iş yükünün değerlendirilmesine ve çalışmaların izlenmesine yardımcı olacak bilgilerin derlenmesine ilişkin programı,
Ana çözüm ortağı
Çalışma grubunun yürüteceği hizmetlere ilişkin koordinasyondan sorumlu olan bakanlık ile kurum ve kuruluşları,
Ana dağıtım tablosu
Girişi enerji kaynağına bağlı olan, yapı veya yapı grubu içindeki dağıtım tablolarını beslemek üzere yeterli sayıda çıkışı bulunan, giriş ve çıkışlarında koruma ve kumanda için gerekli cihazları bulunan tabloyu,
Ana dal diploma programı
Öğrencinin kayıtlı olduğu lisans diploma programını,
Ana dalış kayıt jurnali
Tüm dalışlarla ilgili tarih, bölge, derinlik, dip zamanı, kullanılan gaz veya dekompresyon durakları gibi detayların tüm dalışları içerecek şekilde toplu olarak kaydedildiği, dalış amirleri ve birlik komutanı tarafından
Ana demir yolu
Yılda otuz binden fazla trenin geçtiği demir yolunu,
Ana elektronik haberleşme şebekesi
Kamu kullanımına açık elektronik haberleşme hizmetlerinin üzerinden yürütüldüğü, belirli noktalar arasında elektronik haberleşme sağlayan transmisyon alt yapısı ve anahtarlama ekipmanları da dahil olmak üzere erişim ve i
Ana enterkonnekte sistem
Kullanıcı devreleri hariç olmak üzere, iletim sisteminin 400 kV ve 154 kV elemanlarını,
Ana görevler
Kanunlar ve düzenlemelerle Sahil Güvenlik Komutanlığına verilen asli görevleri,
Ana haber bülteni
Kamuoyunu bilgilendirmek amacıyla, güncel toplumsal, ekonomik, siyasal, kültürel ve benzeri olay, konu ve gelişmelerin, derlenerek, izleyici veya dinleyicilere, düzenli olarak 18:00-22:00 saat aralığında yayınlanan ve ya
Ana hat
Ulusal demiryolu altyapı ağında, istasyonları birbirine bağlayan hat ile istasyonların sapmasız geçilen hatları,