R-108
Motorlu Taşıtlar ve Römorkları İçin Kaplanmış Havalı (Pnömatik) Lastiklerin İmalatının Onayı ile İlgili BM/AEK Regülasyonunu,
MEVZUATIN DİLİ
R ile başlayan
mevzuat terimleri.
Tanımını okuyun. Kaynak maddesini ve geçtiği mevzuatları aynı pencerede inceleyin.
24.524 terim83.873 kaynak tanımı15.164 metin tarandı
Tanımlar resmî metinlerin tanım maddelerinden aktarılmıştır. Aynı terimin farklı kapsamlardaki tanımları ayrı tutulur. Diğer mevzuat bağlantıları, erişilebilir metin katmanında aynı sözcüklerle bulunan eşleşmelerdir. Kapsam ve kaynaklar ↗
R-109
Ticari Taşıtlar ve Römorkları İçin Kaplanmış Havalı (Pnömatik) Lastiklerin İmalatının Onayı ile İlgili BM/AEK Regülasyonunu,
R-51
Motorlu araçların gürültü emisyonu onayı ile ilgili 9/3/2000 tarihli ve 23988 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Birleşmiş Milletler/Avrupa Ekonomik Komisyonunun (BM/AEK) Teknik Düzenlemesini (Regülasyon),
R2022/1426 Yazılım tanıtım numarası (R2022/1426SWIN)
ADS'nin ilgili özelliklerinin tip onayına katkıda bulunan, ADS'nin tip onayına konu yazılımına ilişkin bilgileri temsil eden, imalatçı tarafından atanmış bir tanımlayıcıyı,
Radar algılayıcıları
Hava seyrüseferinin kontrollü ve emniyetli olarak yapılmasını sağlamak amacıyla hava sahasının kontrolünün ve hava taşıtlarının ayrımının yapılmasını sağlayan uydu veya yer tabanlı sistemleri,
Radar bilgi işlem
Radar sistemleri ve cihazına ilişkin tüm yazılım ve elektronik donanım servislerini,
Radar kontrol hizmeti
Radardan alınan bilgilerin hava trafik kontrol hizmetinin sağlanmasında direkt olarak kullanıldığını belirtmekte kullanılan terimi,
Radarlı saha kontrol derecesi
Sorumluluk sahibi olduğu hava sahasındaki uçaklara radarlı saha kontrol hizmeti sağlayan askeri hava trafik kontrolörünün sahip olması gereken dereceyi,
Radarlı yaklaşma kontrol derecesi
Sorumluluk sahibi olduğu kontrollü hava sahası dahilindeki uçaklara radarlı yaklaşma kontrol hizmeti sağlayan askeri hava trafik kontrolörlerinin sahip olması gereken dereceyi,
Radarsız saha kontrol derecesi
Sorumluluk sahibi olduğu kontrollü hava sahası dahilindeki uçaklara radarsız saha kontrol hizmeti sağlayan hava trafik kontrolörlerinin sahip olması gereken dereceyi,
Radarsız yaklaşma kontrol derecesi
Sorumluluk sahibi olduğu kontrol sahası dahilinde, inen ve kalkan uçaklar ile kontrol sahasını kullanan diğer uçaklara, radarsız yaklaşma kontrol hizmeti sağlayan hava trafik kontrolörlerinin sahip olması gereken derecey
Radyal kanatlı santrifüj fan
Pervane kanatlarının dışa doğru olan yönünün dönme eksenine göre radyal olduğu bir santrifüj fanı,
Radyan (rad)
Bir çemberde, uzunluğu yarıçapa eşit olan bir yayın belirlediği merkezi açı veya bu açının ölçüsünü,
Radyasyon
İyonlaştırıcı radyasyonu,
Radyasyon acil durumu
Tesislerde veya radyasyon uygulamalarında bir olay, kaza ya da emniyet zafiyeti sonucunda; radyasyondan korunmaya ilişkin mevzuat ile belirlenen sınırların üzerinde radyasyon dozu alınmasına veya radyoaktif kirliliğe ned
Radyasyon acil durumu bildirimi
Radyasyon acil durumunun tespitinden sonra Kuruma, radyasyon acil durumu kapsamında görev ve sorumluluğu olan diğer kurum ve kuruluşlar ile ilgili birim ve merkezlere derhâl sözlü olarak ve ivedilikle yazılı olarak haber
Radyasyon alanı
Planlanmış ışınlanmalar nedeniyle halk için belirlenen yıllık doz sınırlarının üzerinde ışınlanma olasılığı olan alanları,
Radyasyon alanları
Planlanmış ışınlanmalar nedeniyle halk için belirlenen yıllık doz sınırlarının üzerinde doza maruz kalma olasılığı olan nükleer tesis içindeki kontrollü ve gözetimli alanları,
Radyasyon güvenliği
Radyasyon tesislerinde, radyasyon kaynaklarının tanı, tedavi, görüntüleme, güvenlik, ölçüm, analiz, eğitim ve araştırma gibi amaçlarla kullanıldığı ve bulundurulduğu uygulamalarda ve radyoaktif kaynakların ithalatı, ihra
Radyasyon izleme
Kurum tarafından belirlenen periyotlarda çevresel ortamlarda sürekli olarak yapılan radyasyon ölçüm ve analizlerini,
Radyasyon İzleme ve Uyarı Sistemi Ağı (RADİSA)
Ülke sınırları içindeki istasyonları vasıtasıyla havadaki gama radyasyon doz hızını sürekli olarak ölçen, ölçüm verilerini normal şartlarda belirli periyotlarda merkeze aktaran ve merkeze anlık olarak uyarı verebilen ist
Radyasyon kaynağı
Radyasyon üreten veya yayan cihazlar ile radyoaktif kaynakları,
Radyasyon Kontrol ve Tespit Sistemi (RKTS)
Radyasyon kontrolünde kullanılan ve radyasyon sayımını art alan radyasyon seviyesiyle ilişkili olarak kontrol eden, normal şartlarda elde ettiği veriyi belirli periyotlarda merkeze aktaran ve olası bir radyasyon tespiti
Radyasyon kontrolü
Kişi, eşya, taşıt, atık veya emtia için Radyasyon Kontrol ve Tespit Sistemleri marifetiyle gerçekleştirilen radyasyon kontrolünü,
Radyasyon onkolojisi hizmetleri
İyonlaştırıcı radyasyon kullanarak hastalıkların tedavisini amaçlayan, uygulanacak tedavi yöntemlerini, radyasyonun etkilerini ve tümörlerin davranışlarını inceleyen, görüntüleme işlemleri, radyoterapi, kemoradyoterapi,
Radyasyon onkolojisi merkezi
Sağlık kurum ve kuruluşları bünyesinde bir radyasyon onkolojisi uzmanının sorumluluğunda tetkik, teşhis ve/veya tedavi amaçlı radyasyon onkolojisi hizmetleri sunulan Bakanlıkça faaliyet izni verilen merkezleri,
Radyasyon onkolojisi merkezi (Merkez)
Sağlık tesisleri bünyesinde bir radyasyon onkolojisi uzmanının sorumluluğunda veya mesleğini serbest olarak icra etme yetkisine sahip en az %51 hissesi radyasyon onkolojisi uzmanına ait olan özel hukuk tüzel kişileri tar
Radyasyon seviyesi
Saatte mSv olarak ölçülen doz hızıdır.
Radyasyon tesisi
Radyasyon kaynaklarının üretilmesi, kullanılması, bulundurulması veya bakımı ve onarımının yapılması amacıyla özel olarak tasarlanmış tesisi,
Radyasyon uygulamaları
Radyasyon kaynaklarının üretilmesi, kullanılması, bulundurulması, bakımı ve onarımı ile radyoaktif kaynakların ihracatı, ithalatı ve taşınması faaliyetlerini,
Radyasyondan korunma
Nükleer tesislerde, gerekçelendirme, optimizasyon ve doz sınırlamaları ilkeleri doğrultusunda radyasyonun zararlarına karşı alınması gereken önlemleri,
Radyasyondan korunma sorumlusu
Sağlık kurum/kuruluşlarında radyasyon uygulamasının türüne göre NDK tarafından belirlenmiş nitelikleri taşıyan, yetkilendirilen kişi veya yetkilendirilmek üzere başvuran kişi tarafından yükümlülüklerinin yerine getirilme
Radyasyonla çalışan
İyonlaştırıcı radyasyon kaynaklarıyla yürütülen faaliyetlerde görevi gereği halk için belirlenen doz sınırlarının üzerinde ışınlanma olasılığı olan kişiyi,
Radyasyonla çalışma izni
Kontrollü alanlarda özel izin gerektiren her bir faaliyete nükleer tesisin radyasyondan korunma personeli tarafından verilen onayı,
Radyo cihazı
Radyo yayınlarını almaya veya alıp kaydetmeye ve dinletmeye yarayan fakat harici anten, anten yükselteci ile radyo frekans kablosu dışında kalan cihazı,
Radyo frekans bağlayıcı
İki radyo frekans kablosunu birbirine veya bir kablo ile bir cihazı birbirine radyo frekanslarında bağlayan konektörü,
Radyo frekans kablosu
Elektromanyetik dalgaların radyo frekanslarında iletimini sağlayan kabloyu,
Radyo kuralları
Uluslararası Haberleşme Birliği tarafından hazırlanıp yayımlanan her çeşit telsiz haberleşmesi için uluslararası alanda kabul edilmiş kuralları,
Radyo ve televizyon reklamı
Taşınmazlar, hak ve yükümlülükler dâhil olmak üzere mal veya hizmetlerin teminini teşvik etmek, bir amaç veya düşünceyi yaymak veya başka etkileri oluşturmak amacıyla ticaret, iş, zanaat veya bir meslekle bağlantılı gerç
Radyo ve televizyon yayını
Karasal, kablo, uydu ve diğer ortamlar üzerinden, şifreli veya şifresiz olarak kitle haberleşmesi amacıyla yapılan ve bireysel iletişim hizmetlerini kapsamayan görüntü ve/veya ses iletimini,
Radyo yayın hizmeti
Karasal, kablo, uydu ve diğer yayın ortamları üzerinden yapılan ve bireysel iletişim hizmetlerini kapsamayan ses ve veri yayınını,
Radyoaktif atık
Bir daha kullanılmamasına karar verilen ve Kurum tarafından belirlenen serbestleştirme ve salım sınırlarının üzerinde radyoaktiviteye sahip radyoaktif maddeleri ve radyoaktif madde bulaşmış ya da radyoaktif olmuş her tür
Radyoaktif atık paketi
Uygunlaştırma sonucu oluşan radyoaktif atığın, kabının ve üzerindeki etiketin tümünü,
Radyoaktif atık tesisi
Radyoaktif atıkların işlendiği, depolandığı veya bertaraf edildiği tesisi,
Radyoaktif atık yönetimi
Radyoaktif atıkların toplanması, elleçlenmesi, işlenmesi, tesis içi taşınması, depolanması veya bertarafı ile ilgili idari ve teknik faaliyetleri,
Radyoaktif bulaşma
Çevrede, vücutta ya da herhangi bir maddenin yüzeyinde veya içinde istenmeyen radyoaktif madde birikimini,
Radyoaktif kaynak
İçeriğindeki radyoaktif maddeden faydalanılarak radyasyon uygulamalarında kullanılmak üzere üretilen açık veya kapalı kaynakları,
Radyoaktif kirliliğin giderilmesi
Radyoaktif kirliliğe neden olan radyoaktif maddelerin Kurum tarafından belirlenen sınır ve seviyelerin altında kalacak şekilde alandan uzaklaştırılması ve alanın kısıtlama olmaksızın kullanıma uygun hâle getirilmesini,
Radyoaktif kirlilik
Çevrede, vücutta veya herhangi bir maddenin yüzeyinde veya içinde istenmeyen radyoaktif madde birikimini,
Radyoaktif madde
Nükleer madde, radyoaktif kaynak ve radyoaktif atıklar da dâhil olmak üzere, çekirdekleri kendiliğinden bozunmaya uğrayarak radyasyon yayan izotop veya izotopları içeren maddeleri,
Radyofarmasötik
Yapısında radyonüklit ve hedefleyici molekül içeren ve nükleer tıp uygulamalarında tanısal görüntüleme ve tedavi amacıyla kullanılan kimyasal bileşiği,
Radyofarmasötik ürün
Tıbbi amaçla kullanılmak üzere hazırlanan ve kullanıma hazır olduğunda, yapısında bir veya birden fazla radyonüklid içeren beşeri tıbbi ürünü,
Radyofrekans bandı
3 kHz -300 GHz arasındaki frekans bölgesini,
Radyoloji hizmetleri
İnsan vücudunun belirli bir kesiminin ya da tümünün tıbbi amaçlı görüntülerinin elektriksel, sonik veya iyonlaştırıcı radyasyon gibi birbirinden farklı yöntemlerle elde edilmesiyle normal fizyolojik durumlarının veya mev
Radyoloji merkezi
Sağlık kurum ve kuruluşları bünyesinde bir radyoloji uzmanının sorumluluğunda veya mesleğini serbest olarak icra etme yetkisine sahip radyoloji uzmanı gerçek kişiler veya en az % 51 hissesi radyoloji uzmanına ait olan öz
Radyolojik ölçüm ve analiz
Radyasyona maruz kalmanın veya radyoaktif kirliliğin kontrol altına alınması ya da hesaplanmasına yönelik olarak radyasyon dozunun veya radyoaktif kirliliğin ölçülmesi, numune alınarak analizlerin yapılması ve sonuçların
Radyonüklid
Çekirdeği kendiliğinden bozunmaya uğrayarak, bir veya birden çok iyonlaştırıcı radyasyon yayan radyoaktif nitelikli atomu,
Radyonüklid jeneratör
İçeriğinde sabit bir ana radyonüklid bulunduran ve bu ana radyonüklidden elüsyon yoluyla veya diğer bir yöntemle elde edilebilen bir yavru radyonüklidin üretildiği ve radyofarmasötik ürünlerde kullanılan her türlü sistem
Radyonüklid prekürsör
Uygulamadan önce bir başka maddenin radyoaktif işaretlenmesi için üretilen herhangi başka bir radyonüklidi,
Radyonüklit
Doğal veya nükleer reaksiyon ürünü elementlerin radyoaktif formunu,
Radyonüklit tedavi
Nükleer tıp merkezinde tedavi amaçlı kullanılan alfa, beta veya gama ışını yayan radyonüklitlerin hastalara intravenöz, oral veya diğer yollar ile verilmesi işlemini,
Radyoterapi grubu cihazlar
Radyoterapi alanında radyasyon uygulamalarında kullanılan ve Kurum tarafından düzenlenen kılavuzda bu grup altında yer verilen cihazları,
Raf ömrü
26/1/2017 tarihli ve 29960 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliğinde tanımlanan son tüketim tarihi veya tavsiye edilen tüketim tarihi ile uy
Rafinaj
Ham petrolden başlayarak yeni ürünler elde edilmesine ilişkin işlemleri, 24. (Mülga:RG-14/10/2008-27024)
Rafinasyon
Ham yağların rafine edilerek, ulusal veya uluslararası standartlar ile şartnamelere uygun yemeklik bitkisel yağ elde edilmesi işlemlerini,
Rafine pirina yağı
Ham pirina yağının doğal trigliserid yapısında değişikliğe yol açmayan metotlarla rafine edilmesi sonucu elde edilen ve serbest yağ asitliği oleik asit cinsinden her l00 gramda 0,3 gramdan fazla olmayan yağı,
Rafine yağ
Doğal trigliserid yapısında değişikliğe yol açmadan rafine edilen yağı,
Rafine zeytinyağı
Ham zeytinyağının doğal trigliserid yapısında değişikliğe yol açmayan metotlarla rafine edilmeleri sonucu elde edilen ve serbest yağ asitliği oleik asit cinsinden her l00 gramda 0,3 gramdan fazla olmayan yağdır.
Rafineri
Müsteşarlık tarafından yapılan düzenlemeler çerçevesinde Borsa tarafından belirlenen rafineri listesinde yer alan, kıymetli madenleri Borsada işlem görecek rafinerileri,
Rafinerici
5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu gereğince rafinerici lisansı almış sermaye şirketini,
Rahatsızlık
Saha çalışmaları ile tespit edilen, bir toplumun gürültü veya titreşim için hassasiyet derecesini,
Rakip teşebbüs
Aynı ürün veya teknoloji pazarında faaliyette bulunan fiili ya da potansiyel rakibi,
Rakip teşebbüsler
Aynı ilgili pazarda faaliyette bulunan fiili rakipler ile bu pazara ilişkin potansiyel rakipleri,
Rakip teşebbüsler (rakip)
İlgili teknoloji ve/veya ilgili ürün pazarında rekabet eden teşebbüslerdir. Bu bağlamda: 1) İlgili teknoloji pazarındaki rakip teşebbüsler, rakip teknolojilere dair lisans veren teşebbüslerdir (teknoloji pazarındaki mevc
Ramak kala
Bir kaza veya olayı tetikleyen hareketler, ihmaller, olaylar, durumlar veya bunların kombinasyonunu,
Ramak kala olay
İşyerinde meydana gelen; çalışan, işyeri ya da iş ekipmanını zarara uğratma potansiyeli olduğu halde zarara uğratmayan olayı,
Ramsar alanı
Sözleşmenin 2 nci maddesi gereğince ilan edilerek Ramsar listesine dâhil edilen sulak alanları,
Ramsar listesi
Sözleşmenin 2 nci maddesi çerçevesinde ilan edilen alan listesini,
Randıman
Üretilen şeker miktarının, işlenen pancar miktarına oranını,
Rantabilite
Bir yatırımın toplam gelirinin bugünkü değerinin, toplam giderlerinin bugünkü değerine oranını,
RAPEX
Gıda Dışı Güvenli Olmayan Ürünlere İlişkin AB Hızlı Uyarı Sistemini,
Rapor
Kriminâl uzmanlık alanları ile ilgili yapılan inceleme ve görüşleri içeren raporu
Rapor Değerlendirme Komisyonu
Mali denetçiler ve/veya mali denetçi yardımcıları tarafından hazırlanan raporların okunup değerlendirildiği, mali denetçiler arasından Başkanca görevlendirilen ve üç asil, bir yedek üyeden oluşturulan komisyonu,
Rapor değerlendirme kurulu
Çalışma grubu tarafından hazırlanan raporun değerlendirilmesi için gerekli görülmesi halinde kamu kurum ve kuruluşları, meslek odaları, sivil toplum kuruluşları, yükseköğretim kurumları ile özel sektör temsilcileri arası
Rapor Değerlendirme Puanı
Meslek mensuplarının hazırladıkları rapor, düzenledikleri tutanak, karar, ilam ve diğer çalışmaları ile savcıların düşünce bildirimlerine daire ve/veya kurullar tarafından verilen ve sicil notunun yüzde yirmisini oluştur
Rapor deyimi
Cumhuriyet Senatosu ve Millet Meclisi'ne sunulacak raporları, inceleme raporlarını, müzekkereleri, düşünce bildirimlerini, tutanak karar ve ilâmları; İfade eder.
Rapor Okuma Komisyonu
Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı ile grup başkanlıkları bünyesinde oluşturulan ve Müfettişler tarafından devamlı mahiyetteki işyerlerinde yapılan asgarî işçilik incelemesi sonucunda yazılan raporları okuyan komisyonu,
Raporlama dönemi
Emisyonların izlenmesi ve raporlanması gereken bir takvim yılını,
Raporlama kuruluşu
Yetkili otoriteye istenmeyen ciddi etki ve/veya olayları rapor eden hizmet birimini,
Raporlama tarihi
İşlemin gerçekleştiği tarihi,
Raporlama yılı
Kirleticilerin salımları ve tesis dışına taşınmaları ile ilgili verilerin ait olduğu takvim yılını,
Raportör
Standartların oluşturulması konusunda yapılacak çalışmalarda görevlendirilen kamu muhasebesi alanında uzman ve deneyimli personeli,
Raportör yardımcısı
Anayasa Mahkemesi raportör yardımcısını,
Raportörlük
Rapor Değerlendirme Kurulu Raportörlüğünü,
Rasat
Meteorolojik olay ve parametrelerin günün belirli zamanlarında ölçülmesi ve değerlendirilmesini,
Rasat defteri
Meteorolojik rasat bilgilerinin kaydedildiği, DMİ tarafından hazırlanan resmi matbu evrakı,
Rasyon
Hizmet durumu ve hayvanın türü, ırkı ve cinsine göre tüm besin maddesi ihtiyaçları göz önüne alınarak 24 saatlik bir dönem içerisinde bir veya birkaç defada verilen günlük yemi,
Ray kantarı (demiryolu ağırlık köprüsü)
Demiryolu araçlarını taşımaya yarayan raylar da dahil olmak üzere bir yük algılayıcısına sahip otomatik tartı aletini,
RAY-TEK
5 inci maddede bahsi geçen kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili sektör kuruluşları temsilcilerinden oluşan Raylı Sistemler Sanayi Teknik Komitesini,
Raybüs
Doğrudan kendi tekerlekleri aracılığıyla ya da dolaylı olarak diğer demiryolu araçlarının tekerlekleri aracılığıyla, kendisi için itici güç sağlamak üzere ve özellikle mal veya yolcu ya da hem mal hem yolcu taşımak için