Anlaşma
1963 tarihli Avrupa Topluluğu ile Türkiye arasında imzalanan Ankara Anlaşması ve buna bağlı Avrupa Topluluğu Türkiye Ortaklık Konseyi Kararlarını,
MEVZUATIN DİLİ
Bir terim,
kaynağıyla birlikte.
Tanımını okuyun. Kaynak maddesini ve geçtiği mevzuatları aynı pencerede inceleyin.
24.524 terim83.873 kaynak tanımı15.164 metin tarandı
Tanımlar resmî metinlerin tanım maddelerinden aktarılmıştır. Aynı terimin farklı kapsamlardaki tanımları ayrı tutulur. Diğer mevzuat bağlantıları, erişilebilir metin katmanında aynı sözcüklerle bulunan eşleşmelerdir. Kapsam ve kaynaklar ↗
Anlaşma konusu ürünler
Lisansı verilen teknolojiyle üretilen ürünlerdir.
Anlaşmalı İstekli
Çerçeve anlaşmaya taraf olan tedarikçi ve hizmet sunucularını,
Anlaşmalı ülkeler
10/2/1937 tarihli Cenaze Nakline Mahsus Beynelmilel İtilafname veya 26/10/1973 tarihli Cenazelerin Nakli Anlaşmasına taraf olan ülkeleri,
Anlık numune
Belirli bir zamanda ve belirli bir noktadan o anda alınan ve sadece o yeri ve o zamanı temsil eden numuneyi,
Anlık talep kontrol rölesi
Frekansın önceden belirlenen işletme değerlerinin altına düşmesi durumunda anlık talep kontrol hizmeti sağlamak amacıyla tüketim tesislerinin yüklerinin kesilmesi için kesicilere açma kumandası veren teçhizatı,
Anlık talep kontrolü
Sistem frekansının TEİAŞ tarafından belirlenen frekans kademesine düşmesi halinde anlık talep kontrol hizmetine ilişkin yan hizmet anlaşması kapsamında yer alan tüketim tesislerinin yüklerinin anlık talep kontrol röleler
Anma gerilimi (Nominal gerilim)
Bir besleme şebekesinin gösterildiği ya da tanıtıldığı ve bazı çalışma karakteristiklerine atıfta bulunan gerilim değerini,
Anma kapasitesi
İmalatçı, ithalatçı veya yetkili temsilci tarafından 0,5 kg aralıklarla belirtilen, imalatçının talimatlarına uygun olarak yüklendiğinde ev tipi çamaşır kurutma makinesinin seçilen program kapsamında bir kurutma döngüsün
Anma kapasitesi (P rated)
Standart şartlardaki klimanın buhar sıkıştırmalı çevriminin soğutma veya ısıtma kapasitesini,
Anma kapasitesi (Prated)
Standart şartlardaki klimanın buhar sıkıştırmalı çevriminin soğutma veya ısıtma kapasitesini,
Anne-Baba
Veli ve vasi anlamında kullanılmıştır.
ANO
Ağırlıklı dönem not ortalamasını,
ANO/AGNO
Ağırlıklı not ortalaması/ağırlıklı genel not ortalamasını,
Anonim hale getirme
Kararlardaki kişisel verilerin, belirli veya kimliği belirlenebilir bir gerçek veya tüzel kişiyle ilişkilendirilemeyecek hale getirilmek suretiyle işlenmesini,
Anonim hâle getirme
Kişisel verilerin, başka verilerle eşleştirilerek dahi hiçbir surette kimliği belirli veya belirlenebilir bir gerçek kişiyle ilişkilendirilemeyecek hâle getirilmesini,
Anonim ön ödemeli araç
Herhangi bir şekilde ödeme hesabına bağlı olmayan ve kimlik tespiti veya doğrulaması yapılmamış, 9/4/2008 tarihli ve 26842 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel Tebliği (Sıra No: 5)’nin 2
Anonim veri
Anonim hale getirilen ve kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiyle ilişkilendirilemeyen veriyi,
Anons
Gerçekleştirilmesi planlanan projenin ÇED süreci hakkında, projeden etkilenecek veya etkilenmesi muhtemel halkın yaşadığı yer/yerlerde, ilgili belediyeler ve muhtarlıklarca yapılan sesli duyuruyu,
Anoplophora chinensis (Forster)
Konukçu bitkilerde, larvaları gövdenin alt kısmında ve kök kısmında beslenip galeriler açarak zarar yapan turunçgil uzun antenli böceğini, c) Anoplophora chinensis’in konukçu bitkileri; Tohumlar dışında, gövde veya kök b
Anormal çim
Uygun laboratuvar şartlarında çimlendirildiğinde normal bitki geliştirebilme kapasitesinde olmayan çimleri,
Anormal durum
Herhangi bir yüzme suyu alanında yüzme suyu kalitesine etki edebilecek ve her dört yıllık değerlendirme döneminde ortalama olarak bir defadan fazla oluşması beklenmeyen olay veya olaylar bütününü,
Ansiklopedi
Hukuk ve adalet alanında bilgileri ayrıntılı olarak veren çok geniş kapsamlı birkaç ciltten oluşan kitabı,
ANT
Akaryakıt İkmal ve NATO POL Tesislerini,
ANT Başkanlığı
Millî Savunma Bakanlığı Akaryakıt İkmal ve NATO POL Tesisleri İşletme Başkanlığını,
ANT Başkanlığı teftiş kurulu
Millî Savunma Bakanlığı Akaryakıt İkmal ve NATO POL Tesisleri İşletme Başkanlığı teftiş kurulunu,
ANT Başkanlığı yönetim kurulu
Millî Savunma Bakanlığı Akaryakıt İkmal ve NATO POL Tesisleri İşletme Başkanlığı yönetim kurulunu,
Antarktika Andlaşma Bölgesi
60º güney enleminin güneyinde kalan ve Antarktika Andlaşması hükümlerinin geçerli olduğu alanı,
Antarktika Andlaşması Danışma Toplantıları
Antarktika Andlaşmasının 9 uncu maddesinde belirtilen toplantıları,
Antarktika Çevresi
Antarktika Andlaşma Bölgesinin ekosistemini,
Antarktika Özel Korumalı Bölge
Antarktika Andlaşması Danışma Toplantıları ve Çevre Koruma Komitesi Toplantılarında alınan kararlar çerçevesinde belirlenen, deniz bölgeleri de dâhil olacak şekilde çevresel, bilimsel, tarihi, estetik veya doğal yaşam de
Antarktika Özel Yönetimli Bölge
Antarktika Andlaşması Danışma Toplantıları ve Çevre Koruma Komitesi Toplantılarında alınan kararlar çerçevesinde belirlenen deniz bölgeleri de dâhil, faaliyetlerin yürütüldüğü veya gelecekte faaliyet yürütülebilecek bölg
Anten
Bir sistemden aldığı sinyali; ortama elektromanyetik dalga şeklinde yayan ve ortamdaki elektromanyetik dalgaları alıp, sisteme aktarmaya yarayan elemanı,
Anten yayın paterni
Antenden yayılan elektromanyetik dalganın yayın huzmesini,
Anten yükselteci
Anten ile alıcı cihaz arasında yer alarak elektromanyetik dalgaların genliğini yükselten cihazı,
Antibiyotik
Mikroorganizmalardan elde edilen ya da mikroorganizmalar kullanılarak üretilen, diğer mikroorganizmaları yok eden ya da çoğalmalarını önleyen antimikrobiyalleri,
Antika silahlar
Eskiden kalma, değerli, belli bir özelliği olan, benzerlerine az rastlanan ve artık imal edilmeyen ateşli, ateşsiz silah,bıçak ve kılıç gibi aletleri,
Antimikrobiyal
Bakteri, virüs veya mantar gibi mikroorganizmaları ya da özellikle protozoa gibi parazitleri yok etmek ya da çoğalmalarını önlemek amacıyla sentetik ya da doğal yollarla üretilen maddeleri,
Antimikrobiyal direnç
Bazı tür mikroorganizmaların, aynı tür mikroorganizmaları engellemek veya öldürmek için yeterli olan verilen konsantrasyonda antimikrobiyal etken varlığında yaşayabilmesi ve hatta üreyebilmesini,
Antrenman alanı
Takımların müsabakaya hazırlık çalışmalarını yaptıkları alanları,
Antrenman ve performans analizi yapan merkezler
Hacettepe Üniversitesi Spor Bilimleri ve Teknolojisi Yüksek Okulunu, İstanbul Çapa, Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Sağlık Merkezini, İzmir ve Ankara Spor Eğitimi Sağlık ve Araştırma Merkezini,
Antrenör
Olimpiyat ve bölgesel oyunlara katılacak sporcuyu çalıştıranı,
Antrenör eğitim programı
Kademeler itibarıyla temel eğitim ve uygulama eğitiminden oluşan programı,
Antrenör eğitim talimatı
Bu Yönetmelikte belirlenen usul ve esasların uygulanmasına ilişkin uluslararası federasyonların belirlediği eğitim kriterleri de dikkate alınmak suretiyle, ilgili federasyon tarafından hazırlanıp Bakanlık tarafından onay
Antrenörlük belgesi
İlgili spor dalında kademeler itibarıyla verilen belgeyi,
Antrepo
Gümrük gözetimi altında bulunan eşyanın konulması amacıyla kurulan ve kuruluşunda aranılacak koşul ve nitelikleri Gümrük Yönetmeliğinde belirlenen yerleri,
AOC
Havayolları İşletme Konseyini,
AOÇ
Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğünü,
AOÇ Müdürü
Atatürk Orman Çiftliği Müdürünü,
AODK
Avrupa ortak dil kriterlerini (Common Europen Framework of Reference for Languages: CEFR),
AODR
Avrupa Ortak Dil Referansını,
APAKY
31/8/2004 tarihli ve 25569 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Atık Pil ve Akümülatörlerin Kontrolü Yönetmeliğini,
Apart
Bağımsız girişi bulunan bir binadan veya ortak bir taşınmazın üzerinde tamamı kuruma ait birden fazla bina ya da bağımsız bina bölümlerinden oluşan ve bağımsız her dairesinde bir veya birden fazla oda, mutfak, tuvalet, l
Apartman
İçinde bağımsız mutfak ve banyoya sahip en az üç mesken bulunan binayı,
API
Bir yazılımın başka bir yazılımda tanımlanmış işlevleri kullanabilmesi için oluşturulmuş uygulama programlama arayüzünü,
Aplikasyon
Orman kadastro tutanaklarının, bir teknik ya da hukuki harita veya belgenin teknik personelce zemine uygulanmasını,
Aplikasyon krokisi
Kadastro (Değişik ibare:RG-11/3/2020-31065) faaliyetleri kapsamında düzenlenen, ada ve/veya parsellerin arazide aplike edilmesi, varsa sabit tesislerden röperlenmesi işlemleri ile kenar ölçüleriyle birlikte köşe koordina
Aplikasyon yanılma sınırı
Aplikasyon işleminde, plan ve teknik evraklarda yer alan bilgilerin, zemine aplike edilirken ölçme tekniğine göre ortaya çıkabilecek hataların kabul edilebilir en yüksek sınırını,
Apolet
Üniformaların omuzlarına takılan işaretli parçayı,
Apranti
Koşularda at binen ve bu Yönetmelik hükümlerine göre apranti lisansı taşıyan jokey yamağını,
Apron
Bir kara havalimanında hava araçlarının yolcu, posta ve kargo indirme-bindirme, yakıt ikmali, bakım ve park etme amaçlarına yönelik tanımlanmış alanı,
APTU
Uluslararası trafikte kullanılacak demiryolu malzemeleri için teknik standartların değerlendirilmesine ve uygulanabilir tek tip teknik yönergelerin kabulüne ilişkin tek tip kuralları,
AQAP belgesi
Millî Savunma Bakanlığı tarafından verilen, “Endüstriyel Kalite Güvence Seviye Belgesi”ni,
Ar-Ge
Sağlık bilimi ve teknolojileri alanındaki araştırma ve geliştirme faaliyetlerini,
AR-GE anlamında uzmanlaşma
Bedelli AR-GE haricindeki AR-GE anlaşmaları kapsamındaki araştırma ve geliştirme faaliyetlerinin anlaşma taraflarının tümü tarafından yürütülmesi ve tarafların kendilerine uygun şekilde işbölümü yapmasını,
AR-GE anlaşması
İki ya da daha fazla tarafın; 1) Sözleşme konusu ürünlerin ya da teknolojilerin ortak araştırma ve geliştirilmesi ile bu araştırma ve geliştirmenin sonuçlarından ortak faydalanılması, 2) Sözleşme konusu ürünlerin ya da t
AR-GE Binası
Bölgelerde AR-GE, tasarım ve yenilik faaliyeti yürüten girişimcilere tahsis edilecek ofislerin, ortak alanların ve Bölge hizmetlerinin sunulması ile ilgili birimlerin yer aldığı yapıyı,
Ar-Ge birimi
Türkiye Enerji, Nükleer ve Maden Araştırma Kurumunun bünyesinde kurulan enstitüler ile bu enstitüler veya Başkanlık bünyesinde Ar-Ge faaliyetlerinin geliştirilmesi, yürütülmesi, desteklenmesi, izlenmesi ve sonuçlarının
AR-GE Çalışma Kurulu
Araştırmaların planlanması, çalışmaların koordinasyonunun sağlanması, araştırmaların izlenmesi ve sonuçların değerlendirilmesi amacıyla kaba yemde çayır, mera ve yem bitkileri anabilim dallarında doktoralı akademik perso
AR-GE faaliyetleri
İdarece bu Usul ve Esaslara göre yapılacak her türlü araştırma ve geliştirme, kültür, insan ve toplumun bilgisinden oluşan bilgi dağarcığının artırılması ve bunun yeni süreç, sistem ve uygulamalar tasarlamak üzere kullan
AR-GE Merkez veya Enstitüleri
Kamuya ait, yetişmiş nitelikli insan gücü ile günün modern teknolojilerine dayalı makine, donanım ve yazılımı içinde bulunduran, teknoloji ve ürün geliştirilmesine yönelik AR-GE faaliyetlerinin yapıldığı mekânları,
Ar-Ge merkezi
Ar-Ge ve yenilik projelerini veya sözleşme çerçevesinde siparişe dayalı olarak yürütülen Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerini gerçekleştirmek üzere kurulan ve dar mükellef kurumların Türkiye’deki işyerleri dahil, kanuni veya
Ar-Ge mevzuatı
Destek Programının yürütülmesinde esas alınacak Araştırma ve Geliştirme Destek Programına İlişkin Tebliğ ile bu Tebliğ gereğince çıkarılan yönergeyi,
AR-GE Personeli
AR-GE faaliyetlerinde doğrudan görevli araştırmacı, yazılımcı ve teknisyenleri,
Ar-Ge Projeleri
TÜBİTAK tarafından yürütülen ve/veya desteklenen projeleri; Bilim Kurulu tarafından kabul edilen projeleri, toplumda bilimin yaygınlaştırılmasını amaçlayan projeleri ve bütçe ile ödenek tahsis edilen diğer Ar-Ge projeler
AR-GE Projesi
Amacı, kapsamı, genel ve teknik tanımı, süresi, bütçesi, özel şartları, diğer kurum, kuruluş, gerçek ve tüzel kişilerce sağlanacak ayni ve/veya nakdî destek tutarları, sonuçta doğacak fikri mülkiyet haklarının paylaşım e
Ar-Ge ve yenilik projeleri
Amacı, kapsamı, genel ve teknik tanımı, süresi, bütçesi, özel şartları, diğer kurum ya da kuruluşlarca sağlanacak aynî veya nakdî destek tutarları, sonuçta doğacak fikrî mülkiyet haklarının paylaşım esasları tespit edilm
Ar-Ge web portalı
San-Tez programı çerçevesinde proje başvuru, değerlendirme, izleme ve sonuçlandırma süreçlerinin elektronik ortamda gerçekleştirilmesini sağlayan yazılım uygulamasını,
Ar-Ge Yoğun Başlangıç Firması
Katma değer oluşturabilecek, nitelikli ürün ve teknoloji geliştirme ve üretme potansiyeli olan ve Ar-Ge yoğun faaliyetleri bulunan, çekirdek, başlangıç veya gelişme aşamalarında finansman ihtiyacı olan sermaye şirketini,
Ara
İki oturum arasında çalışmaların kısa bir süre için ertelenmesini,
Ara ambalaj
İç ambalaj veya eşyalar ile dış ambalaj arasına yerleştirilen ambalajı,
Ara denetim
İmalat veya üretim süreci gerektiren alımlarda geri dönüşü olmayan hataların ortaya çıkmasını önlemek, imalat veya üretim tamamlandıktan sonra teslim süresinde gecikmelere yol açmamak ve hataların zamanında giderilmesini
Ara depolama tesisi
Atıkların ön işlem, geri kazanım veya bertaraf tesislerine ulaştırılmadan önce, atık miktarı yeterli kapasiteye ulaşıncaya kadar güvenli bir şekilde depolandığı tesisi,
Ara dönem finansal tablo
3, 6 ve 9 aylık dönem sonları itibarıyla hazırlanmış finansal tabloları,
Ara madde
Bir başka maddeye dönüştürülmeye yönelik, imal edilen ve tüketilen veya kimyasal proseste kullanılan maddeyi,
Ara menkul kıymetleştirme pozisyonları
Menkul kıymetleştirmede en kıdemli (senior) pozisyondan daha az kıdemli (junior) ve kredi kalitesi kademesi 1 olan herhangi bir pozisyondan daha az kıdemli olan ve yüzde binikiyüzelliden daha düşük risk ağırlığı uygulana
Ara müdahale
Kirlilik giderimi veya kontrolü amacıyla kirlenmeye neden olan kaynağın ortadan kaldırılmasını, etkisinin azaltılmasını, gaz fazında, su fazında veya suyla karışmayan sıvı fazında daha fazla yayılmasının önlenmesini veya
Ara öğün
Beslenmeleri normal yemek olarak yapılan hastalara günlük sıvı gereksinimlerinin, vitamin ve posa ihtiyaçlarının bir bölümünü karşılamak ve moral vermek için öğün aralarında verilecek sıcak veya soğuk içecekler ile her t
Ara Rapor
Sözleşmede belirtilen dönemler itibarıyla, destek yönetimi kılavuzunda belirtilen usul ve esaslara uygun olarak yararlanıcı tarafından proje uygulama süresince hazırlanan ve sunulan raporu,
Ara sahanlık
Merdiven evinde, en az merdiven kolu genişliği kadar olan ve bağlantısını sağladığı katlar ile aynı kotta olmayan, katların arasındaki herhangi bir kota denk gelecek şekilde standartlara uygun yapılan merdiven düzlüğünü,
Ara sınav
Öğrencilerin sınıf içi çalışmalarla edindikleri bilgi ve becerileri ölçmek için ve yıl sonu yeterlik sınavına hazırlık amacı ile yapılan sınavı,
Ara sınav (Formatif sınav)
Bir ders kurulu mesleki uygulama süresince yapılan ara sınav ya da sınavları,
Ara sınav notu
Öğrencinin her dersin yarıyıl içinde uygulanan ara sınavında/sınavlarında 100 tam puan üzerinden aldığı notu,
Ara sınavı
Adaylık süresince belirli aralıklarla yapılacak yazılı veya sözlü sınavları,
Ara sınavlar
Yabancı dil hazırlık programı süresince uygulanan programların kapsam ve amaçları göz önüne alınarak, her yarıyıl içinde Yüksekokul Müdürlüğünce belirlenen sayıda dönem içinde yapılan sınavları,
Ara sınıf
Dört yıllık programlarda ikinci ve üçüncü sınıfı, beş yıllık programlarda ikinci, üçüncü ve dördüncü sınıfı, altı yıllık programlarda ise ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci sınıfı,
Ara veri
6 ncı maddenin ikinci fıkrasında açıklanan mizanları,
Ara Yönetici
Mutabakat Zaptındaki usûl çerçevesinde belirlenen Birim organizasyon şemasında gösterilen sayı ve unvanda, Birim Başkanı ile uzman personel arasında yer alan personeli,
Arabağlantı
Bir işletmecinin kullanıcılarının aynı veya diğer bir işletmecinin kullanıcılarıyla irtibatının veya başka bir işletmeci tarafından sunulan hizmetlere erişiminin sağlanmasını teminen, aynı veya farklı bir işletmeci taraf
Arabağlantı yükümlüsü
Arabağlantı sağlama yükümlülüğü getirilen işletmeciyi,