Aylık alanlar
1479 ve 2926 sayılı Kanunlara göre yaşlılık, malullük ve ölüm aylığı alanları,
MEVZUATIN DİLİ
A ile başlayan
mevzuat terimleri.
Tanımını okuyun. Kaynak maddesini ve geçtiği mevzuatları aynı pencerede inceleyin.
24.524 terim83.873 kaynak tanımı15.164 metin tarandı
Tanımlar resmî metinlerin tanım maddelerinden aktarılmıştır. Aynı terimin farklı kapsamlardaki tanımları ayrı tutulur. Diğer mevzuat bağlantıları, erişilebilir metin katmanında aynı sözcüklerle bulunan eşleşmelerdir. Kapsam ve kaynaklar ↗
Aylık bakım ödemesi
Koruyucu aile hizmeti verildiği müddetçe koruyucu aile yanına yerleştirilen çocukların bakım, eğitim ve yetiştirilmelerine ilişkin harcamalara, çocukların kişisel gelişimleri için gerekli olan harçlıklarına karşılık olma
Aylık başarı oranı
Aile hekimi ve aile sağlığı çalışanı tarafından, gebe, lohusa ve bebek-çocuk izlemleri gibi koruyucu ve önleyici sağlık hizmetlerinin her biri için ayrı ayrı olmak üzere Bakanlığın belirlediği usul ve esaslar çerçevesind
Aylık faaliyet raporu
İşletmelerin çevre mevzuatına uygunluğunun ve işletmelerde çevre ile ilgili alınan tedbirlerin etkili olarak uygulanıp uygulanmadığının değerlendirildiği, her ay en az bir adet hazırlanması gereken raporu,
Aylık prim ve hizmet belgesi
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (c) bendi kapsamında sigortalı sayılanlar için işverenlerce Kuruma verilmesi gereken ve sigortalıların prime esas kazanç ve hizmet bilgilerinin bildirilmesine mahsus be
Aylık yemek çizelgesi özeti
Bir ay içinde düzenlenen günlük normal hasta yemek çizelgeleri ile günlük diyet hasta yemek çizelgelerinin birleştirildiği denetime bağlı tüketim belgesini,
Aylıksız izinli gönderilme
Yurt dışında her türlü masrafın ilgili kuruluşça ödendiği ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 77 nci maddesi kapsamında özlük hakları saklı kalmak üzere yapılan görevi,
Aynı ailenin üyeleri
Karı, koca, anne, baba, çocuk, erkek ve kız kardeş (öz ya da anne veya babadan biri öz), büyükbaba, büyükanne, torun, amca, dayı, hala, teyze, yeğen, eşlerin anne ve babası, çocukların eşleri (gelin ve damat), eşlerin ka
Aynı birim
Bir hizmet biriminin merkez ve taşra teşkilatını,
Aynı bütçeli kamu idaresi
5018 sayılı Kanuna ekli (I) sayılı cetvelde yer alan genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin tamamını, (II) sayılı cetvelde yer alan özel bütçeli idareler ile (III) sayılı cetvelde sayılan düzenleyici ve denetleyici k
Aynı düzey görev
Hiyerarşi, görev, yetki ve sorumluluk açısından aynı grupta ya da grup içinde alt gruplar olması halinde aynı alt grupta gösterilen görevleri,
Aynı düzey unvan
Aynı alt hizmet grubunda yer alan unvanlar ile hiyerarşi, görev, yetki ve sorumluluk bakımından bunlara denk kabul edilen unvanları,
Aynı düzeyde görev
Hiyerarşi, görev, yetki ve sorumluluk açısından aynı grupta ya da aynı grup içinde gösterilen aynı alt görev gruplarında ve aynı düzeyde yer alan kadro unvanlarını,
Aynı düzeydeki görevler
Aynı hizmet grubu içindeki aynı alt bentlerde yer alan görevleri,
Aynı eşya
Fiziksel özellik, kalite ve tanındığı özellikleri dahil olmak üzere her hususta aynı olan ve aynı ülkede üretilmiş eşyayı (görünüşteki küçük farklılıklar diğer hususlarda tanıma uyan eşyanın aynı eşya sayılmasını önlemez
Aynı hizmet bölgesi
Bulunulan hizmet bölgesini,
Aynı sınıf veya cins eşya
Belli bir sanayi sektöründe üretilen bir grup veya bir dizi eşya kapsamına giren eşyayı (bu ifade aynı veya benzer eşyayı da kapsar),
Aynı ve birbirleri yerine geçebilen girdi veya ürün
Aynı tür ve ticari kalitede, aynı teknik ve fiziksel özelliklere sahip ve birbirinden ayırt edilemeyen girdiyi veya ürünü,
Aynı ve birbirleri yerine geçebilen girdiler
Aynı türde ve ticari kalitede olan, aynı teknik ve fiziksel özelliklere sahip ve nihai ürüne dahil edildiklerinde biri diğerinden ayırt edilemeyen girdileri,
Aynı veya birbiri yerine geçebilen eşya
Aynı türde ve ticari kalitede olan, aynı teknik ve fiziksel özelliklere sahip birbirinden ayırt edilemeyen girdiyi veya ürünü,
Aynı veya yakın bir tarih
İthal edilen eşya ya da aynı veya benzer eşyaya ait birim fiyatın belirlenmesine imkan verecek ileri ve geriye doğru tespiti mümkün olan ilk tarihi,
Ayni destek
Sponsorluk konusu işle ilgili sponsor tarafından yapılan belgelendirilmiş mal ve hizmet alımlarına ilişkin harcamaları,
Ayni katkı
İş planının uygulanması amacıyla, kümelenme teşebbüsü tarafından yapılan harcamalar dışında, kümelenme teşebbüsü veya kümelenme birlikteliği üyeleri tarafından sağlanan katkıları,
Ayni yardım
Nakit ve nakit benzeri dışındaki tüm maddi varlıklarla yapılan yardımları,
AYNO
Ağırlıklı yarıyıl not ortalamasını,
Ayran
Yoğurda su ilave edilerek veya bileşimi ayarlanan süte spesifik starter kültür olarak Streptococcus thermophilus ve Lactobacillus delbrueckii subsp. bulgaricus’un birlikte ilave edilmesiyle hazırlanan fermente süt ürünün
Ayrı kontrol donanımı
Bir ışık kaynağıyla fiziksel olarak entegre olmayan ve piyasaya ayrı bir ürün olarak veya bir içeren ürünün bir parçası olarak arz edilen bir kontrol donanımını,
Ayrı teknik ünite
Aracın bir parçası olmak üzere tasarlanan, bu Yönetmeliğin veya bu Yönetmelik uyarınca kabul edilen herhangi bir mevzuatın ya da uygulama mevzuatının şartlarına tabi olan ve ayrıca tip onayı alabilen, fakat bu onayın anc
Ayrı teknik ünite tip onayı
Bir veya birden fazla belirli araç tipine ilişkin ayrı teknik ünite tipinin ilgili idari hükümleri ve teknik şartları karşıladığına dair Onay Kuruluşu tarafından verilen tip onayını,
Ayrı toplama
Atıkların türlerine ve özelliklerine göre ayrı biriktirilmesini,
Ayrı tutma
Kişilerin bu Kanunda sayılan temellerden biri veya birden fazlası nedeniyle, bir eylem veya eylemsizliğin sonucu olarak diğerlerinden ayrı tutulması durumunu,
Ayrık bina
İki yanı komşu parsellerdeki binalara bitişik olmayan binalardır.
Ayrık grafik kartı (dGfx)
Yerel bellek denetleyici arabirimine ve yerel grafiklere özel belleği olan ve aşağıdaki kategorilerden birine giren bir veya daha fazla grafik işleme birimi içeren ayrık bir iç bileşeni, 1) G1 (FB_BW ≤ 16), 2) G2 (16 < F
Ayrık nizam
Hiç bir yanından komşu parseldeki binalara bitişik olmayan yapı nizamını,
Ayrılabilir iyileştirme
Lisansı verilen teknoloji üzerindeki hak ihlal edilmeden kullanılabilen iyileştirmedir. (2) ‘Teşebbüs’, ‘lisans veren’ ve ‘lisans alan kişi’ terimleri bunların bağlantılı teşebbüslerini de içermektedir. (3) Bağlantılı te
Ayrılış yeri
Hayvanın, hareket saatinden önce en az 48 saat süre ile orada kalmış olması şartı ile nakil aracına ilk kez bindirildiği yeri, hayvanların ilk bindirilme yeri ile hayvan pazarı arasında kat edilen mesafenin 100 kilometre
Ayrılma noktası
İltisak hattı üzerinde bulunan, ulusal demiryolu altyapı ağı ile özel kullanıma ait demiryolu altyapısını birbirinden ayırarak kurumların demiryolu altyapısı üzerindeki sorumluluk sınırını belirleyen noktayı,
Ayrılmış bisiklet yolu
Taşıt yollarından fiziksel bir engel ile ayrılmış bisiklet yolunu,
Ayrımcılık talimatı
Bir kişinin kendi nam veya hesabına eylem ve işlemlerde bulunmaya yetkili kıldığı kişilere veya bir kamu görevlisinin diğer kişilere verdiği ayrımcılık yapılmasına yönelik talimatı,
Ayrıntılı altyazı
Sağırların ve işitme engellilerin, programlardaki tüm işitsel unsurlara erişimini sağlamak için işitsel unsurların izleyicinin erişimine uygun şekilde yeniden düzenlenmesini gerektiren bir çeviri türünü,
Ayrıntılı değerlendirme raporu
Su kütleleri ile alakalı olarak, içerisinde tedbirler programının da yer aldığı, risk değerlendirmelerini içeren ayrıntılı raporu,
Ayrıntılı Finansman Programı (AFP) (Birim Detay)
Bakanlıkça vize edilen AFP’nin ödenek dağılımları esas alınarak harcama birimlerine dağıtılması sonucunda oluşan ayrıntılı finansman programını,
Ayrıştırılmış atık stok sahası
Toplama ayırma tesislerinde ayrılan atıkların, diğer ön işlem faaliyeti gerçekleştiren atık işleme tesislerinde ise işlem sonucunda elde edilen atıkların atık işleme tesislerine gönderilinceye kadar bekletildiği alanları
Ayrıştırma
Bir işletmecinin, şebekesi üzerinden verdiği hizmetleri, taşıma, anahtarlama, arayüz de dâhil olmak üzere sadece talep edilen şebeke bileşenlerine ve talep edilen türden erişim sağlanmasına imkân verecek şekilde birbirin
Ayrıştırma gücü
Bir derecelendirme metodolojisinin, müşterileri belirli bir süre içinde kredi değerliliği ve/veya temerrüde düşme olasılığı açısından doğru bir şekilde sıralayabilme veya seçebilme kabiliyetini,
Az Atıklı Teknolojiler
Sanayi tesislerinden kaynaklanan atıkların üretim prosesinin son aşamasında arıtılmasına dayalı teknolojik seviye yerine tercih edilen ve temiz üretim tekniklerini temel alan, kirletmeyen, temiz ve az atıklı teknolojiler
Az değirmenlenmiş pirinç
Kavuzsuz pirincin kısmen değirmenlenmesi ile elde edilen kepekli pirinci,
Az gelişmiş ve cılız tohum
Olgunlaşmamış ve buruşuk tohumları,
Az hassas su alanı
Morfoloji, hidroloji ya da özel hidrolik şartlara göre atıksu deşarjının çevreyi olumsuz yönde etkilemediği deniz, haliç ve lagün gibi doğal su ortamlarını,
Az hassas su kütlesi
Morfoloji, hidroloji ya da özel hidrolik şartlara göre atıksu deşarjının çevreyi olumsuz yönde etkilemediği deniz, haliç ve lagün gibi kıyı su ortamları ile hassas su kütleleri haricindeki kıyı sularını,
Az işlem görme
Doku veya hücrenin orijinal biyolojik özelliklerini, fizyolojik işlevlerini veya yapısal açıdan yenileme, onarım, tamir ve nakil özelliklerini değiştirmeyen kesme, parçalama, şekillendirme, santrifüjleme, antibiyotiklerl
Az tehlikeli maddeler
Bu Yönetmeliğin Ek-1 inde yer alan tehlikeli maddelere göre daha az tehlikeli olan ve bu Yönetmeliğin Ek-2 sinde yer alan tehlikeli maddeleri,
Az Topraklı Çiftçi Ailesi
Dağıtım normundan daha az toprağa sahip bulunan çiftçi ailesini,
Azalma (redüksiyon) katsayısı (r)
Üç fazlı bir sistemde, kısa devrenin meydana geldiği yerden ve merkezlerin topraklama tesislerinden belli bir uzaklıkta akan toprak akımının, işletme akım devresindeki iletkenlerden geçen akımlarına ilişkin sıfır akım bi
Azaltılmış günlük dinlenme süresi
Dokuz saatten fazla, onbir saatten az olan herhangi bir dinlenme süresini,
Azaltılmış haftalık dinlenme süresi
En fazla arka arkaya 24 saat kısaltılabilen, 45 saatten az olan herhangi bir süreyi,
Azaltım
Sera gazı emisyonlarını azaltarak ya da sera gazı emisyonlarının veya bileşenlerinin emilimini güçlendirerek iklim değişikliğinin olumsuz etkileri ile mücadele etmeyi,
Azaltma
28/5/2014 tarihli ve 29013 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Şebeke Yönetmeliğine göre, Sistem İşletmecisinin hızla hareket etmesi gereken acil durumlarda Sistem İşletmecisi tarafından piyasa katılımcıl
Azaltma, eliminasyon veya ortadan kaldırma
Enfeksiyonun veya patojenik reaksiyonun önlenmesi amacıyla TSE enfekte edici ajanların sayısını azaltan, elimine eden veya ortadan kaldıran işlemi,
Azami ağırlık
Tamamıyla yüklendiğinde aracın çalışmasına izin verilen azami ağırlığı,
Azami basınç
Basınçlı kap ve tesisatın üreticisinin belirlediği ve ekipmanın etiketinde yer verdiği en yüksek çalışma basınç değerini,
Azami bina alanı
Parsel içerisinde bina yapılması mümkün olan alandır.
Azami dingil ağırlığı
Araçların karayolu yapılarından güvenle ve yapıya zarar vermeden geçebilmeleri için saptanan dingil ağırlığını,
Azami eğitim süresi
Temel Kolluk Eğitimi süreci içinde yer alan Temel Eğitim, Komando/İç Güvenlik Eğitimi ve Akademik Eğitimin her biri için belirlenen süreyi,
Azami emisyon seviyesi
Bir tütün mamulündeki emisyonların sıfır dahil olmak üzere miligram olarak ölçülen azami madde miktarını,
Azami genişlik
Aracın boylamasına düzlemine paralel ve bu düzlemin her iki tarafında araca teğet olan ve aracın geri görüş aynası (aynaları) hariç olmak üzere aracın yan taraflara doğru çıkan bütün sabit aksamı kapsayan iki düzlem aras
Azami izin verilebilir hata
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca yayımlanmış olan yasal metrolojik kontrole ilişkin ulusal mevzuatta belirtilen izin verilen ölçüm hatasını,
Azami kalıp derinliği
LL Sözleşmesi, paragraf 5, Kural 3 uyarınca hesaplanan dikey mesafeyi,
Azami kalkış ağırlığı
Hava aracının uçuşa elverişlilik sertifikasında, uçuş el kitabında veya diğer resmi kayıtlarda belirtilen kalkışa elverişli azami ağırlığıdır.
Azami kütle
İmalatçı tarafından belirtilen, teknik olarak izin verilen azami yüklü kütleyi,
Azami net güç
Tam yükteki motorda ölçülen net gücün maksimum değerini,
Azami net güç (Prated)
Ek XX'nin gereklerine uygun olarak ölçülen kW cinsinden motorun veya elektrik motorunun maksimum net gücünü,
Azami Ödeme Oranı
Mamulün ihracat bedeli dikkate alınarak yapılacak azami ödemeyi belirleyen orandır.
Azami primer rezerv kapasitesi
200 mHz’lik basamak frekans değişimi durumunda en geç 30 saniye içerisinde gerçekleştirilebilecek azami çıkış gücü değişimini,
Azami sabit dingil yükü
Aracın teknik olarak izin verilen azami yük kütlesinde erişilen sabit dingil yükünü,
Azami sabit teker yükü
Aracın teknik olarak izin verilen azami yük kütlesinde erişilen sabit teker yükünü,
Azami süre
Bilimsel hazırlık programları için bir yılı (iki yarıyılı), yüksek lisans programları için üç yılı (altı yarıyılı), doktora programları için altı yılı (on iki yarıyılı), lisans sonrası doktora programları için yedi yılı
Azamî süre
Bir lisansüstü programın tamamlanmasına ilişkin ders, yeterlik, tez dönemine ilişkin tanımlanan azami süreleri,
Azami tamir süresi
13/6/2014 tarihli ve 29029 Sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Satış Sonrası Hizmetler Yönetmeliği ekinde yer alan listedeki her mal grubu için tespit edilen süreleri,
Azami Toplam Ağırlık
Araçların karayollarında güvenle ve yapıya zarar vermeden geçebilmeleri için saptanan toplam ağırlıktır.
Azami Uzlaştırma Fiyatı (AUF)
Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu tarafından 6446 sayılı Kanunun 17 nci maddesinin on birinci fıkrasına dayanılarak çıkarılan ve 18/3/2022 tarihli ve 31782 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kaynak Bazında Destekleme Bedel
Azami uzunluk
Aracın boylamasına düzlemine dik ve aracın sırasıyla önüne ve arkasına teğet olan ve aracın bütün aksamı ve özellikle aracın önünden ve arkasından dışarı doğru çıkan bütün sabit aksamını (tamponlar, çamurluklar ve benzer
Azami yükseklik
Aracın üzerinde bulunduğu düzlem ile buna paralel aracın en uç üst kesimine teğet düzlem arasındaki azami mesafeyi,
Azınlık okulları
Rum, Ermeni ve Musevî azınlıklar tarafından kurulmuş, Lozan Antlaşması ile güvence altına alınmış ve kendi azınlığına mensup Türkiye Cumhuriyeti uyruklu öğrencilerin devam ettiği okul öncesi eğitim, ilköğretim ve ortaöğr
Azlık
Halka açık ortaklıklarda sermayenin en az yirmide birini oluşturan pay sahiplerini,
Azot Oksitleri
Milyar başına parça (ppb) cinsinden azot monoksit ve azot dioksit konsantrasyonlarının metre küp başına mikrogram azot dioksit olarak ifade edilen toplamını,