|
GELİR
VERGİSİ GENEL TEBLİĞİ
(SERİ
NO: 294)
BİRİNCİ
BÖLÜM
Amaç ve
Yasal Düzenlemeler
Amaç
MADDE 1 –
(1) Bu Tebliğin amacı, 2016 yılı Ekim, Kasım ve Aralık aylarındaki
ücretlerde 31/12/1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 103
üncü maddesinde yazılı tarife nedeniyle net ücretlerin 1.300,99 TL’nin
altına düşmesi sonucu sadece 1.300,99 TL ile bunun altına düşen tutar
arasındaki farkın ilave asgari geçim indirimi yoluyla telafisine yönelik
olarak 26/10/2016 tarihli ve 6753 sayılı Kanunla 193 sayılı Kanuna eklenen
geçici 86 ncı maddenin uygulamasına ilişkin açıklamaların yapılmasıdır.
Yasal
düzenlemeler
MADDE 2 –
(1) 26/10/2016 tarihli ve 6753 sayılı Kanunla 193 sayılı Kanuna aşağıdaki
geçici 86 ncı madde eklenmiştir.
“GEÇİCİ MADDE
86 – 2016 yılı Ekim, Kasım ve Aralık aylarına ilişkin net ücretleri bu
Kanunun 103 üncü maddesinde yazılı tarife nedeniyle 32 nci maddedeki
esaslara göre sadece kendisi için asgari geçim indirimi hesaplanan asgari
ücretlilere 2016 yılı Ocak ayına ilişkin ödenen net ücretin altında
kalanlara, bu tutar ile 2016 yılı Ekim, Kasım ve Aralık aylarına ilişkin
olarak aylık hesaplanan net ücreti arasındaki fark tutar, ücretlinin asgari
geçim indirimine ayrıca ilave edilir. Bu fıkrada geçen net ücret, yasal
kesintiler sonrası ücret tutarına asgari geçim indiriminin ilavesi sonucu
oluşan ücreti ifade eder.
Bu Kanunun bu
maddeye aykırı olan hükümleri 2016 yılı Ekim, Kasım ve Aralık ayları için
uygulanmaz.
Bu maddenin
uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar ile mahsup şeklini ve dönemini
belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir.”
(2) 193 sayılı
Kanunun 32 nci maddesi aşağıdaki gibidir:
“Asgarî geçim
indirimi
Madde 32 –
Ücretin gerçek usûlde vergilendirilmesinde asgarî geçim indirimi uygulanır.
Asgarî geçim
indirimi; ücretin elde edildiği takvim yılı başında geçerli olan ve sanayi
kesiminde çalışan 16 yaşından büyük işçiler için uygulanan asgarî ücretin
yıllık brüt tutarının; mükellefin kendisi için % 50’si, çalışmayan ve
herhangi bir geliri olmayan eşi için % 10’u, çocukların her biri için ayrı
ayrı olmak üzere; ilk iki çocuk için % 7,5, üçüncü çocuk için % 10, diğer
çocuklar için % 5’idir. Gelirin kısmî döneme ait olması halinde, ay
kesirleri tam ay sayılmak suretiyle bu süreye isabet eden indirim tutarları
esas alınır. Asgarî geçim indirimi, bu fıkraya göre belirlenen tutar ile
103 üncü maddedeki gelir vergisi tarifesinin birinci gelir dilimine
uygulanan oranın çarpılmasıyla bulunan tutarın, hesaplanan vergiden mahsup
edilmesi suretiyle uygulanır. Mahsup edilecek kısmın fazla olması halinde
iade yapılmaz.
İndirimin
uygulamasında "çocuk" tabiri, mükellefle birlikte oturan veya
mükellef tarafından bakılan (nafaka verilenler, evlat edinilenler ile ana
veya babasını kaybetmiş torunlardan mükellefle birlikte oturanlar dâhil) 18
yaşını veya tahsilde olup 25 yaşını doldurmamış çocukları, "eş"
tabiri ise, aralarında yasal evlilik bağı bulunan kişileri ifade eder.
İndirim tutarının
tespitinde mükellefin, gelirin elde edildiği tarihteki medenî hali ve aile
durumu esas alınır. İndirim, yukarıdaki oranlara göre hesaplanan tutarları
aşmamak kaydıyla, ücret geliri elde eden aile fertlerinden her biri için
ayrı ayrı, çocuklar için eşlerden yalnızca birisinin gelirine uygulanır.
Boşananlar için indirim tutarının hesabında, nafakasını sağladıkları çocuk
sayısı dikkate alınır.
Ücretlerin
vergilendirilmesinde asgari geçim indirimi uygulandıktan sonra, varsa
teşvik amaçlı diğer indirim ve istisnalar dikkate alınır.
Bakanlar Kurulu,
indirim konusu yapılacak toplam tutarın asgarî ücretin yıllık brüt tutarını
aşmaması şartıyla ikinci fıkrada belirtilen asgarî geçim indirimi
oranlarını artırmaya veya kanunî oranına kadar indirmeye yetkilidir.
Asgarî geçim
indiriminin uygulama dönemleri ve mahsup şekli ile diğer hususlara ilişkin
usûl ve esaslar Maliye Bakanlığınca belirlenir.”
(3) 4/12/2007
tarihli ve 26720 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gelir Vergisi Genel
Tebliği (Seri No: 265)’nde asgari geçim indirimi uygulamasına ilişkin usul
ve esaslar açıklanmıştır.
İKİNCİ
BÖLÜM
Uygulama
Esasları
Uygulamadan
faydalanacaklar
MADDE 3 –
(1) 2016 yılının Ocak ayından itibaren bekâr ve çocuksuz olan asgari
ücretlilere 1.300,99 TL net ücret ödenmeye başlanmıştır.
(2) 2016 yılında
asgari ücret tutarında yapılan artış nedeniyle 1.647 TL brüt asgari ücret
geliri elde edenler ile 1.751,10 TL’ye kadar brüt ücret geliri olan hizmet
erbabının da elde ettiği ücret gelirleri üzerinden ödemesi gereken gelir
vergisi, 2016 yılının Ekim ayından itibaren 193 sayılı Kanunun 103 üncü
maddesinde yer alan vergi tarifesinin ikinci dilimi de dikkate alınarak
hesaplanmaktadır. Bu nedenle, söz konusu ücretlilerden bir kısmının eline
geçen net ücret tutarı Ekim 2016 ayından itibaren 1.300,99 TL’nin altına
düşmektedir.
(3) 26/10/2016
tarihli ve 6753 sayılı Kanunla 193 sayılı Kanuna eklenen geçici 86 ncı
maddede düzenlenen ilave asgari geçim indirimi uygulamasından, 2016 yılı
Ekim, Kasım ve Aralık aylarına ilişkin net ücretleri 193 sayılı Kanunun 103
üncü maddesinde yazılı tarife nedeniyle 1.300,99 TL’nin altına düşen hizmet
erbabı yararlanacaktır.
(4) Gelir vergisi
tarifesi nedeniyle ücretlerinde düşüş olsa dahi net ücretleri 1.300,99
TL’nin altına düşmeyenler bu uygulamadan yararlanamayacaklardır.
(5) Hizmet
erbabının, ücret aldığı dönemde işe başlaması veya işten ayrılması,
ücretsiz izin ve benzeri nedenlerle net ücretinin 1.300,99 TL’nin altına
düşmesi durumunda ilave asgari geçim indirimi uygulanmayacaktır.
Uygulama
esasları
MADDE 4 –
(1) 193 sayılı Kanunun 103 üncü maddesinde yazılı tarife nedeniyle 2016
yılı Ekim, Kasım ve Aralık aylarına ilişkin net ücretleri 1.300,99 TL’nin
altına düşen hizmet erbabının ücretleri ilave asgari geçim indirimi ile
1.300,99 TL’ye tamamlanacaktır.
(2) 193 sayılı
Kanunun 32 nci maddesinde yer alan esaslara göre sadece kendisi için asgari
geçim indirimi hesaplanan asgari ücretlilere 2016 yılı Ocak ayına ilişkin
ödenen net ücret 1.300,99 TL’dir. Ödenen 1.300,99 TL ile 2016 yılı Ekim,
Kasım ve Aralık aylarına ilişkin olarak aylık hesaplanan net ücret
arasındaki fark tutar, Gelir Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 265)’nde
belirtilen esaslara göre düzenlenen “Asgari Geçim İndirimi Bordrosu”nda
hesaplanan asgari geçim indirimine ayrıca ilave edilecektir.
(3) Asgari geçim
indirimi bordrosunda yer alan ilave tutar dahil toplam asgari geçim
indirimi tutarı, ücret ödemesinin yapıldığı döneme ilişkin ücret
bordrosunun "Asgari Geçim İndirimi" satırına aktarılacaktır.
(4) İkinci fıkrada
belirtilen esaslara göre hesaplanan ilave tutar dahil toplam asgari geçim
indirimi tutarı, hizmet erbabının ücreti üzerinden hesaplanan gelir
vergisinden mahsup edilecektir. Mahsup işleminin yapılabilmesi için, söz
konusu tutarın ücretlilere ödenmiş olması gerekmektedir.
(5) Asgari geçim
indiriminin toplamı, ücretlinin o aydaki ücretinden kesilen gelir
vergisinden fazla olamayacaktır.
(6) Bu Tebliğin
uygulamasında net ücret, yasal kesintiler sonrası ücret tutarına asgari
geçim indiriminin ilavesi sonucu oluşan ücreti ifade etmektedir.
(7) Asgari geçim
indiriminin hesaplanması ve uygulanmasına ilişkin olarak bu Tebliğde yer
almayan hususlar hakkında Gelir Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 265)’nde
yer alan açıklamalar dikkate alınacaktır.
ÖRNEK 1:
Bekâr ve çocuksuz olan hizmet erbabı Bay (A)’nın 2016 yılı Ocak ayında
asgari geçim indirimi dâhil net ücreti 1.300,99 TL’dir.
193 sayılı Kanunun
103 üncü maddesinde yer alan vergi tarifesi nedeniyle Bay (A)’nın, 2016
yılı Ekim ayı net ücreti ise 1.231,08 TL’ye düşmektedir.
Bu hizmet
erbabının söz konusu dönemde eline geçen ücretinin 1.300,99 TL’nin altında
kalan kısmı olan (1.300,99-1.231,08=) 69,91 TL asgari geçim indirimine
ilave edilerek hizmet erbabına ödenecektir.
Böylece,
örneğimizdeki bekâr ve çocuksuz hizmet erbabının, 2016 yılı Ekim, Kasım ve
Aralık aylarında vergi tarifesinin ikinci dilimine girmesinden kaynaklanan
aylık 69,91 TL’lik tutar, asgari geçim indirimi yoluyla telafi edilecek ve
kendisine 1.300,99 TL ödenecektir.
ÖRNEK 2: Bay
(B) asgari ücretli olarak çalışmaktadır. Bay (B), evli ve 1 çocuklu olup
eşi çalışmamaktadır.
Bay (B)’nin 2016
yılı Ocak ayında asgari geçim indirimi dâhil net ücreti 1.344,22 TL olup
Ekim ayı net ücreti ise 193 sayılı Kanunun 103 üncü maddesinde yer alan
vergi tarifesi nedeniyle 1.274,22 TL’ye düşmektedir.
Buna göre, hizmet
erbabının söz konusu dönemde eline geçen ücretinin 1.300,99 TL’nin altında
kalan kısmı olan (1.300,99-1.274,22=) 26,77 TL asgari geçim indirimine
ilave edilerek hizmet erbabına ödenecektir.
Böylece,
örneğimizdeki hizmet erbabının, 2016 yılı Ekim, Kasım ve Aralık aylarında
vergi tarifesinin ikinci dilimine girmesinden kaynaklanan aylık 26,77
TL’lik tutar, asgari geçim indirimi yoluyla telafi edilecek ve kendisine
1.300,99 TL ödenecektir.
ÖRNEK 3:
Evli, eşi ücretli olarak çalışan Bayan (C), 1.700 TL brüt ücret almaktadır.
Bayan (C)’nin 2016 yılı Ocak ayında asgari geçim indirimi dâhil net ücreti
1.338,88 TL’dir. Ekim ayı net ücreti ise 193 sayılı Kanunun 103 üncü
maddesinde yer alan vergi tarifesi nedeniyle 1.266,63 TL’ye düştüğünden
(1.300,99-1.266,63=) 34,36 TL’lik fark ücretlinin asgari geçim indirimine
ilave edilecek ve kendisine 1.300,99 TL ödenecektir.
ÖRNEK 4: Bay
(D) asgari ücretle çalışmaktadır. Bay (D) evli ve 3 çocuklu olup eşi
çalışmamaktadır.
Bay (D)’nin 2016
yılı Ocak ayında asgari geçim indirimi dâhil net ücreti 1.387,45 TL’dir.
Ekim ayı net ücreti ise 193 sayılı Kanunun 103 üncü maddesinde yer alan
vergi tarifesi nedeniyle 1.317,45 TL’ye düşmektedir.
Bay (D), Ekim ayı
net ücreti 1.300,99 TL’nin altına düşmediğinden ilave asgari geçim
indiriminden yararlanamayacak ve kendisine 1.317,45 TL ödenecektir.
Yürürlük
MADDE 5 –
(1) Bu Tebliğ 1/10/2016 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 6 –
(1) Bu Tebliğ hükümlerini Maliye Bakanı yürütür.
|