|
5746
SAYILI ARAŞTIRMA, GELİŞTİRME VE TASARIM FAALİYETLERİNİN
DESTEKLENMESİ HAKKINDA KANUN GENEL TEBLİĞİ
(SERİ
NO: 5)
BİRİNCİ
BÖLÜM
Amaç ve
Yasal Düzenleme
Amaç
MADDE 1 –
(1) Bu Tebliğin amacı, 28/2/2008 tarihli ve 5746 sayılı Araştırma,
Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanunda yer
alan damga vergisi ve harç istisnalarına ilişkin açıklamaların
yapılmasıdır.
Yasal düzenleme
MADDE 2 –
(1) 5746 sayılı Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin
Desteklenmesi Hakkında Kanunun (Değişik ibare:RG-4/9/2025-33007) 16/2/2016
tarihli ve 6676 sayılı, 20/7/2025 tarihli ve 7555 sayılı Kanunlarla değişik
3 üncü maddesinin ve 6676 sayılı Kanunla değişik 4 üncü maddesinin ilgili
fıkraları aşağıdaki gibidir:
“MADDE 3 –
...
(Değişik
ibare:RG-4/9/2025-33007) (4) Damga vergisi istisnası: Bu Kanun
kapsamındaki her türlü Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri ile tasarım
faaliyetlerine ilişkin olarak düzenlenen kağıtlardan damga vergisi alınmaz.
Şu kadar ki ücretler bakımından istisna uygulanacak tutar brüt asgari
ücretin kırk katını aşamaz.
…
(8) Bu Kanun
kapsamında yürütülen Ar-Ge, yenilik ve tasarım projeleri ile ilgili
araştırmalarda kullanılmak üzere ithal edilen eşya, gümrük vergisi ve her
türlü fondan, bu kapsamda düzenlenen kâğıtlar ve yapılan işlemler damga
vergisi ve harçtan müstesnadır.
(9) Bu Kanun
kapsamında Ar-Ge merkezlerinin sözleşme çerçevesinde siparişe dayalı olarak
yürüttükleri Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri ile tasarım merkezlerinin
sözleşme çerçevesinde siparişe dayalı olarak yürüttükleri tasarım
faaliyetleri bu maddede belirtilen indirim, istisna, destek ve teşvik
unsurlarından yararlanabilir. Ancak Ar-Ge veya tasarım merkezleri
tarafından siparişe dayalı olarak yürütülen Ar-Ge veya tasarım
faaliyetlerine ilişkin olarak yapılan harcamaların sadece yüzde ellisi bu
merkezler tarafından, bu harcamaların kalan yüzde ellisi ise siparişi veren
gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri tarafından indirim olarak dikkate
alınabilir. Bu oranları ayrı ayrı veya birlikte iki katına kadar artırmaya
veya kanuni oranlarına kadar indirmeye Bakanlar Kurulu yetkilidir. Sipariş
verenin gelir ve kurumlar vergisi mükellefiyetinin olmaması halinde Ar-Ge
veya tasarım harcamasının tamamı Ar-Ge veya tasarım merkezi tarafından
indirilebilir. Sipariş verenler, Ar-Ge veya tasarım indirimi ile sipariş
verilmesine ilişkin kâğıtlara ait damga vergisi istisnası dışındaki teşvik
ve destek unsurlarından yararlanamaz.”
“MADDE 4 –
...
(4) Bu Kanunda
öngörülen şartların ihlali veya teşvik ve destek unsurlarının amacı dışında
kullanılması halinde, zamanında tahakkuk ettirilmemiş vergiler yönünden
vergi ziyaı doğmuş sayılır. Sağlanan vergi dışı destekler ise 21/7/1953
tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun
hükümlerine göre ve gecikme zammı uygulanmak suretiyle tahsil edilir.
(5) Bu Kanun
kapsamındaki indirim, istisna, destek ve teşviklerden yararlananlar; 193
sayılı Kanunun 89 uncu maddesinin birinci fıkrasının (13) numaralı bendi,
5520 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin birinci fıkrasının (ğ) bendi hükümleri
ile 4691 sayılı Kanunun geçici 2 nci maddesi hükümlerinden ayrıca
yararlanamazlar.
...
(7) Bu Kanunun
uygulamasına ve denetimine ilişkin usul ve esaslar, Maliye Bakanlığı ile
Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından birlikte çıkarılacak yönetmelikle
belirlenir."
(2) 5746 sayılı
Kanun kapsamındaki destek ve teşviklere yönelik uygulama ve denetim usul ve
esasları 10/8/2016 tarihli ve 29797 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan
Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesine İlişkin
Uygulama ve Denetim Yönetmeliği ile belirlenmiştir.
İKİNCİ
BÖLÜM
Damga
Vergisi İstisnası Uygulaması
Uygulama
esasları
MADDE 3 –
(1) 5746 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca, bu
Kanun ve ilgili Yönetmelikte kapsam ve sınırları belirtilen Ar-Ge, yenilik
veya tasarım faaliyetlerine ilişkin olarak düzenlenen kağıtlar damga
vergisinden müstesna olacaktır.
(2) Damga vergisi
istisnasının uygulanabilmesi için;
a) Ar-Ge
merkezleri, tasarım merkezleri, rekabet öncesi işbirliği ile Ar-Ge, yenilik
veya tasarım projeleri için başvuru yapılan ve desteği veren kamu
kurumundan veya 5746 sayılı Kanunda belirtilen vakıflardan,
b) Teknoloji
merkezi işletmeleri için TEKMER müdürlüğünden,
c) Uluslararası
fonlarca desteklenen ya da TÜBİTAK tarafından yürütülen Ar-Ge, yenilik veya
tasarım projeleri için TÜBİTAK’tan
alınan veya bunlar
tarafından onaylanan; kâğıda konu işlemin 5746 sayılı Kanun kapsamında
Ar-Ge, yenilik veya tasarım faaliyetleri ile ilgili olduğunu gösteren proje
öneri bilgileri formu veya destek karar yazısı ya da proje sözleşmesi veya
bu mahiyetteki belgenin işlem esnasında noter, resmî daireler, diğer kamu
kurum ve kuruluşları gibi işlem yapan kurum ve kuruluşlara ibraz edilmesi
yeterli olup, işlem yapan kurum veya kuruluşlarca başka belge
aranmayacaktır.
(3) İşlem
esnasında, söz konusu belgelerin herhangi bir sebeple ibraz edilememesi
durumunda, kâğıtlara ilişkin damga vergisi ilgililerce ödenecektir.
(4)
(Değişik:RG-4/9/2025-33007) 5746 sayılı Kanun kapsamında Ar-Ge ve
yenilik veya tasarım faaliyetlerinde istihdam edilen personele münhasıran
bu görevleri ile ilgili olarak yapılan ücret ödemeleri nedeniyle düzenlenen
kağıtların, brüt asgari ücretin kırk katını aşmayan kısmına damga vergisi
istisnası uygulanacak, aşan kısmı ise genel hükümler çerçevesinde damga
vergisine tabi tutulacaktır. 5746 sayılı Kanun kapsamına giren sigortalılar
için düzenlenecek aylık prim ve hizmet belgelerinden damga vergisi
alınmayacaktır.
(5) 5746 sayılı
Kanunun 3 üncü maddesinin sekizinci fıkrası gereğince, bu Kanun kapsamında
yürütülen Ar-Ge, yenilik veya tasarım projeleri ile ilgili araştırmalarda
kullanılmak üzere eşya ithaline ilişkin işlemlere harç, bu işlemlerle
ilgili düzenlenen kağıtlara damga vergisi istisnası uygulanacaktır.
(6) 5746 sayılı
Kanunun 3 üncü maddesinin dokuzuncu fıkrası kapsamında, Ar-Ge ve tasarım
merkezlerinin sözleşme çerçevesinde siparişe dayalı olarak yürüttükleri
projelerde sipariş alanlar yukarıda belirtilen istisnalardan yararlanacak
olmakla birlikte, sipariş verenler de bu kapsamda sadece sipariş alan
Ar-Ge ve tasarım merkezleri ile sipariş verilmesine ilişkin düzenlenen
kağıtlara ait damga vergisi istisnasından yararlanacaklardır.
İstisna
uygulamasının başlangıcı
MADDE 4 –
(1) 5746 sayılı Kanun kapsamında damga vergisi istisnası 1/4/2008
tarihinden itibaren uygulanmakta olup, 6676 sayılı Kanunla yapılan
değişiklikler 1/3/2016 tarihinden geçerli olmak üzere yürürlüğe girmiştir.
Ar-Ge, yenilik veya tasarım faaliyetlerine ilişkin istisna uygulamasından,
5746 sayılı Kanun uyarınca yayımlanan Araştırma, Geliştirme ve Tasarım
Faaliyetlerinin Desteklenmesine İlişkin Uygulama ve Denetim Yönetmeliğinde
yer alan usul ve esaslar çerçevesinde yararlanılacaktır.
(2) İlgili
Yönetmelikte yer alan hükümler çerçevesinde;
a) Ar-Ge veya
tasarım merkezlerinde, Değerlendirme ve Denetim Komisyonu karar tutanağının
düzenlendiği,
b) Rekabet öncesi
işbirliği projelerinde, proje ortakları ile Bilim, Sanayi ve Teknoloji
Bakanlığı arasında proje sözleşmesinin imzalandığı,
c) Teknoloji
merkezi işletmelerinde, Ar-Ge, yenilik veya tasarım projesinin onaylandığı,
ç) Teknogirişim
sermaye desteklerinde, merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri ile
yapılan proje sözleşmesinin yürürlüğe girdiği,
d) Teknoloji
merkezi işletmeleri ile Ar-Ge merkezleri ve tasarım merkezlerinde
yürütülen, kamu kurum ve kuruluşları ile kanunla kurulan veya teknoloji
geliştirme projesi anlaşmaları kapsamında uluslararası kurumlardan ya da
kamu kurum ve kuruluşlarından Ar-Ge projelerini desteklemek amacıyla fon
veya kredi kullanan vakıflar tarafından desteklenen veya TÜBİTAK tarafından
yürütülen Ar-Ge, yenilik veya tasarım projeleri yeniden incelemeye tabi
tutulmaksızın, Ar-Ge, yenilik veya tasarım projelerine yönelik destek karar
yazısının düzenlendiği veya proje sözleşmesinin yürürlüğe girdiği,
e) Türkiye’nin
antlaşmalarla taraf olduğu ikili ya da çok taraflı uluslararası Ar-Ge
işbirliği programları fonlarından malî olarak desteklenen Ar-Ge, yenilik
veya tasarım projelerini yürüten işletmelerde, TÜBİTAK’ın onay yazısının
düzenlendiği
tarihten itibaren
düzenlenen kağıtlara ilişkin damga vergisi istisnasından yararlanılması
mümkün bulunmaktadır.
İstisna uygulamasının
sona erdiği haller
MADDE 5 –
(1) 5746 sayılı Kanun hükümleri ve ilgili Yönetmelik hükümleri uyarınca,
a) Ar-Ge
veya tasarım merkezi hüviyetini haiz işletmeler bakımından, Ar-Ge veya
tasarım merkezi olma şartının kaybedilmesi, Yönetmelikte belirtilen
şartların ihlal edilmesi veya destek ve teşviklerin amacı dışında
kullanılması hâlinde, şartların kaybedildiği, ihlalin gerçekleştiği veya
destek ve teşviklerin amacı dışında kullanıldığı tarihten,
b) Rekabet öncesi
işbirliği projesinde, Değerlendirme ve Denetim Komisyonu değerlendirmesi
sonucunda, projenin rekabet öncesi işbirliği niteliğini kaybettiğinin
tespit edilmesi hâlinde, proje sözleşmesinin Bakanlık tarafından iptal
edildiği tarihten,
c) Teknogirişim
sermaye desteklerinde, onaylanan iş planına kamu idaresi tarafından verilen
desteğin son bulduğu tarihten,
ç) KOSGEB
teknoloji merkezi işletmelerinde yürütülen projelerin herhangi bir nedenle
sona ermesi veya projeye verilen desteğin son bulması hallerinde,
Ar-Ge, yenilik veya tasarım faaliyeti de son bulacağından bu tarihten,
d) Ar-Ge,
yenilik veya tasarım projelerinde, projenin herhangi bir nedenle sona
ermesi veya projeye verilen desteğin son bulması hallerinde, Ar-Ge, yenilik
veya tasarım faaliyeti bitmiş sayılacağından bu tarihten
itibaren damga
vergisi istisnasından yararlanılamayacaktır.
ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
Sorumluluk
ve Diğer Hususlar
İşlem yapan
kurum ve kuruluşların sorumluluğu
MADDE 6 –
(1) Damga vergisi istisnası uygulayarak işlem yapan noter, resmi daireler,
diğer kamu kurum ve kuruluşları gibi kurum ve kuruluşların; Ar-Ge, yenilik
veya tasarım faaliyetlerine ilişkin olarak düzenlenen kağıtlarla ilgili
olup istisna uygulanması sebebiyle ilgililerine ödettirilmeyen veya ödeme
sırasında tevkif edilmeyen damga vergilerine ilişkin olarak işlemin
yapıldığı tarihi izleyen bir ay içinde bu Tebliğin Ek-1’inde yer alan
"Ar-Ge, Yenilik ve Tasarım Faaliyetleri ile Siparişe Dayalı Projelere
İlişkin Olarak Damga Vergisi İstisnasından Yararlananlara Ait
Bildirim"i doldurmak suretiyle, ilgililerin gelir veya kurumlar
vergisi bakımından bağlı bulundukları vergi dairesine vermeleri zorunludur.
Damga vergisi istisnası uygulanan kağıtların, bir aylık sürenin
geçirilmemesi kaydıyla, aynı bildirim ile toplu olarak bildirilmesi mümkün
bulunmaktadır.
(2) 5746 sayılı
Kanun uyarınca gelir vergisi stopajı teşviki kapsamında yer alan Ar-Ge ve
destek personeline yapılan ücret ödemeleri için gelir vergisi stopajı
teşvikine ilişkin bildirim verilmesi halinde, damga vergisi istisnası da
uygulanan bu ücret ödemeleri nedeniyle düzenlenen kağıtlar için ayrıca
bildirim verme yükümlülüğü bulunmamaktadır. Ancak, gelir vergisi stopajı
teşvikine ilişkin bildirime dahil edilmeyen personele ödenen ücretlere dair
kağıtlara damga vergisi istisnası uygulanması durumunda, bu kağıtlar için
muhtasar beyannamenin verildiği vergi dairesine ayrıca bildirim
verilecektir.
Diğer hususlar
MADDE 7 –
(1) Destek ve teşvik unsurlarının amacı dışında kullanılması, şartların
ihlali veya projelere yönelik değerlendirme raporlarının olumsuz olmasının tespit
edilmesi halinde, Ar-Ge, yenilik veya tasarım faaliyetleri ile siparişe
dayalı projelere ilişkin zamanında tahakkuk ettirilmemiş damga vergisi
yönünden vergi ziyaı doğmuş sayılır ve ziyaa uğratılmış vergiler gecikme
faizi ve vergi ziyaı cezasıyla birlikte tahsil edilir.
DÖRDÜNCÜ
BÖLÜM
Çeşitli
ve Son Hükümler
Yürürlük
MADDE 8 –
(1) Bu Tebliğ 1/3/2016 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 9 –
(1) Bu Tebliğ hükümlerini Maliye Bakanı yürütür.
Eki için tıklayınız
|